شماره ركورد
14351
عنوان
مسائل اداره و نظارت بر سازمان صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران (تحليل محتواي پيش نويسهاي قانوني)
پديدآورندگان
كلهر، سينا تهيه و تدوين , طيب طاهر، امين همكار , ستاري فرد، صادق همكار
سال انتشار
1399
زبان
فارسي
اطلاعات نشر
تهران مركز پژوهش هاي مجلس شوراي اسلامي ايران
نوع گزارش
گزارش پژوهشي
چكيده فارسي
در مجموع هفت پيش نويس قانوني مختلف از سال 1380 درباره «اداره صدا و سيما» تهيه شده است؛ طرح مجلس ششم با محوريت شوراي سياستگذاري، طرح علي مطهري با محوريت هيئتامنا، طرح كميسيون فرهنگي با محوريت شوراي نظارت، طرح واگذاري مديريتي شبكه هاي ورزشي، پيش نويس لايحه دولت با محوريت تلفيق شوراي سياستگذاري و هيئت امنا، طرح منسوب به سازمان صدا و سيما با محوريت تمركز اختيارات رئيس سازمان و طرح تلفيقي كميسيون فرهنگي با محوريت هيئتامنا هفت پيش نويس مطرح درخصوص سازمان صدا و سيماست.
اين پيش نويس هاي هفت گانه منبع اصلي شناسايي مسائل سازمان صدا و سيما در اين پژوهش است. برخي از اين پيش نويس ها در مجلس تصويب شده اما به دليل ايراد هاي شوراي نگهبان تبديل به قانون نشده است. برخي ديگر نيز در كميسيون تخصصي تصويب شده اما به تصويب صحن علني مجلس نرسيده است. چند پيش نويس بديل نيز در ساير نهادهاي سياستگذار يا ذي نفع تهيه شده اما هيچگاه به طور رسمي وارد چرخه قانونگذاري نشده است.
فرض اساسي پيش نويس هاي ارائه شده اين است كه وضعيت جاري و اداره بدون قانون سازمان صدا و سيما موجب ايجاد مسائلي شده است كه لازم است با ابزار قانون اين مسائل برطرف شود. ازهمين رو پيش نويس ها براساس برداشت و درك طراحان آنها از مهم ترين مسائلي كه سازمان با آن مواجهه است تدوين شده اند و در هركدام بر اساس ايده اساسي و محوري مورد نظر، راه حل هاي سياستي براي مسائل سازمان پيش بيني كرده اند.
در گزارش پيش رو، روش شناسايي مسائل، تحليل محتوا و مضمون كيفي پيش نويس هاي مذكور و قوانين و ضوابط مربوط است. به علاوه، با واكاوي احكام پيشنهادي مندرج در اين پيش نويس ها، مسئله اي كه حكم پيشنهادي براي آن ارائه شده است مورد شناسايي قرار گرفته است.
تحليل محتواي قوانين مختلف نشان مي دهد كه مفهوم «اداره بدون قانون صدا و سيما» يا «فقدان قانون اداره» براي صدا و سيما، به صورت مطلق قابل استفاده نيست. بررسي قوانين اداره سازمان ها و وزارتخانه هاي نزديك به موضوع مأموريت سازمان صدا و سيما مثل وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي نشان مي دهد كه در قانون اداره در خصوص مواردي چون اهداف و وظايف وزارتخانه، سازمان هاي تابعه و بعضاً تشكيلات تفصيلي وزارتخانه تصميم گيري شده است. در اين باره، در خصوص صدا و سيما قانون يا احكام مشخصي وجود دارد، هر چند ممكن است اين قوانين با ضعف و يا ابهام مواجه باشند. بنابراين مفهوم فقدان قانون تناسبي با وضعيت موجود اداره سازمان صدا و سيما را ندارد.
همچنين تحليل محتواي پيش نويس هاي مختلف نشان مي دهد كه سه موضوع اصلي در پيش نويس هاي مختلف دغدغه اصلي طراحان و تهيه كنندگان پيش نويس هاي مختلف بوده و بخش عمده اي از احكام قانوني پيش نويس هاي مختلف به اين موضوع ها اختصاص يافته است. اين مسائل كه مي توان آنها را مسائل اصلي سازمان صدا و سيما از نظر پيش نويس هاي هفت گانه برشمرد عبارتند از:
1. ناكافي بودن ساختار اداره سازمان و نامشخص بودن شرح وظايف قانوني بخشي از ساختار،
2. ناكارآمدي شوراي نظارت،
3. نامشخص بودن نحوه فعاليت بخش خصوصي.
در كنار اين سه مسئله اصلي شش مسئله ديگر سازمان صدا و سيما نيز در پيش نويس ها مورد توجه واقع شده است: 1. نامشخص بودن قلمرو انحصارات سازمان و تداخل با ساير سازمان ها و دستگاه ها، 2. ساختار بزرگ و پرهزينه سازمان، 3. به روز نبودن و فقدان ضمانت اجراي خط مشي، 4. ابهام در وضعيت فعاليت هاي اقتصادي سازمان، 5. منابع مالي نامطمئن سازمان، 6. ابهام در ماهيت حقوقي سازمان كه در اين پيش نويس ها، احكامي براي حل آنها پيشنهاد شده است.
لينک به اين مدرک