14907

1401

فارسي

8681126

گزارش

آنچه از استخراج رمزارزهاي انرژي بر در ايران مطرح شده و موضوع سياستگذاري قرارگرفته مربوط به استخراج بيتكوين بوده است. همچنين، بزرگ ترين خطري كه مدنظر سياستگذار بوده آسيب به پايداري شبكه برق كشور بوده است. در اين راستا مصرف غيرمجاز با برخورد قضايي روبه رو شده است. تاكنون بيشتر كشفيات در حوزه رمزارز بيتكوين بوده است. از ابتداي شروع طرح برخورد با استخراج كنندگان بدون مجوز از سال 1398 تا سال 1400، مجموع كشف و شناسايي دستگاه هاي غيرمجاز استخراج رمزارز به 221 هزار و 163 دستگاه رسيده است كه توان مصرفي آنها معادل 621 مگاوات بوده است. البته اين دستگاه هاي غيرمجاز استخراج رمزارز در زمان هاي مختلف كشف شده است و همه آنها بطور هم زمان در شبكه برق فعال نبوده اند. صريح ترين اقدام كشور در سياستگذاري استخراج رمزارزها، وضع ممنوعيت استخراج رمزارز در كشور در تابستان سال 1400 بود. اما اين سياست عملاً شكست خورده محسوب مي شود، زيرا تراهَش مطلق ماهانه ايران در شبكه بيتكوين از 94/6 ميليون تراهَش در تاريخ دهم اريبهشت 1400 تنها به 75/3 ميليون تراهَش در دهم مرداد 1400 (با گذشت يك ماه و ده روز از دستور قطع برق مزارع استخراج رمزارز) رسيد. يعني بيش از نيمي از استخراج كنندگان رمزارز بدون توجه به دستور دولت و قطعي برق مشغول استخراج رمزارز بوده اند. توان مصرف برق اين استخراج كنندگان در بدبينانه ترين حالت كمتر از 800 مگاوات ساعت بوده است. درحالي كه كسري تراز شبكه برق كشور بيش از 10 هزار مگاوات ساعت بوده است. در بدبينانه ترين حالت كمتر از 10 درصد از كسري برق كشور را مي توان به استخراج رمزارز نسبت داد. اما خطر جدي تر كه نيازمند اتخاذ راه حل است، ضعف كشور در اعمال سياست هاي سلبي و ايجابي در حوزه استخراج رمزارز است. به نظر مي رسد خطر اصلي ناشي از گسترش استخراج رمزارزهايي مانند اتريوم در منازل شخصي است. استخراج رمزارز بيتكوين در مزارع بزرگ و با تجهيزاتي كه مصرف محسوس و با قابليت رديابي و كشف بالاتر دارند انجام مي شود اما مجموع مصرف برق در منازل شخصي براي استخراج اتريوم احتمالاً كمتر از 12 مگاوات هست. استخراج رمزارزهايي شبيه اتريوم به مصرف برق كمتر و البته به تجهيزات گران قيمت تر و با ارزبري بالاتري نياز دارد و از همه مهم تر رديابي آن سخت تر است و مي تواند موجب افزايش غير قابل كنترل مصرف برق خانگي شود. رفع تهديدها هم زمان با استفاده از فرصت هاي فناورانه پيش رو نيازمند اتخاذ چارچوب مقرراتي شفاف براي نظارت بر هرگونه توليد و استخراج دارايي دفتر كل توزيع شده در كشور است. بررسي ها نشان مي دهد، اعمال ممنوعيت كامل استخراج رمزارز در كشورمان با توان فني و مقرراتي فعلي كشور غيرممكن است. همچنين اقدام ديرهنگام در سامان دهي استخراج رمزارزها مي تواند مقررات گذاري و سياست گذاري اين حوزه را با موانع عمده اي مواجه كند. تا كنون استخراج رمزارزهاي انرژي بر در كشورمان مطرح بوده است اما همه انواع استخراج رمزارزها انرژي را به هدر نمي دهند. انواع جديدي از استخراج رمزارزها در حال توسعه هستند كه يك فعاليت اقتصادي معمولي مثلاً ارائه فضاي ذخيره سازي محتوا يا ارائه توان رايانشي براي فعاليت هاي مفيد مانند واقعيت افزوده و اداره محيط هاي مجازي يا متاورس را به ميدان رقابت استخراج وارد مي كنند.