15035

1401

فارسي

8685136

گزارش

مديريت پسماندها يكي از ابعاد مهم توسعه پايدار به شمار ميرود كه در بسياري از كشورها قوانين و مقررات فراواني پيرامون آن تصويب شده و به مرحله اجرا درآمده است. در كشور ما با تصويب قانون مديريت پسماندها در سال 1383 توسط مجلس شوراي اسلامي، اولين گام در جهت مديريت پسماندها برداشته شد. پس از گذشت بيش از 17 سال از تصويب قانون مديريت پسماندها كماكان شاهد مشكلات زيست محيطي ناشي از عدم مديريت صحيح كليه پسماندها در كشور در حوزههاي مختلف هستيم. ساختار ملي مديريت پسماند در كشور نشان ميدهد تصميم هاي اجرايي مختلف و گاهاً متناقض در حوزه مديريت پسماندها مي تواند علاوه بر كاهش راندمان سيستم از اعتماد عمومي كاسته و سبب بروز فساد با افزايش موازيكاري گردد. اين درحالي است كه تحليل پيشرانهاي آينده مديريت پسماند در كشور نشان ميدهد حكمراني پايدار پيشران اصلي در اين حوزه است. در گزارش حاضر با استفاده از نظرات خبرگان ابتدا سناريوهاي 6 گانه ساختار ملي مديريت پسماند ارائه گرديد. 6 سناريوي پيشنهادي به ترتيب عبارتند از: سناريوي اول: حفظ وضعيت موجود ساختار حاكميتي و اجرايي مديريت پسماند، سناريوي دوم: تقويت وضعيت موجود ساختار حاكميتي و اجرايي مديريت پسماند، سناريوي سوم: ايجاد سازمان مديريت پسماندهاي سرزمين زيرنظر رئيس جمهور و يا معاون اول (نظارتي)، سناريوي چهارم: ايجاد سازمان مديريت پسماندهاي سرزمين زيرنظر رئيس جمهور و يا معاون اول (نظارتي و اجرايي)، سناريوي پنجم: ايجاد شركت مادرتخصصي مديريت پسماند و سناريوي ششم: ايجاد كارگروه ملي مديريت پسماند شمال كشور با حفظ وضعيت موجود ساختار حاكميتي و اجرايي مديريت پسماند براي ساير شهرها. سپس با استفاده از روش تحليل سلسله مراتبي و تكنيك ACCEPT سناريوهاي مختلف ساختار ملي مديريت پسماند با استفاده از نظران خبرگان حوزه پسماند اولويتبندي شد. براساس ديدگاه خبرگان و با ضرب كردن امتياز هركدام از شاخص ها در وزن آنها، سناريوي دوم بالاترين ميزان امكانپذيري و سناريوي چهارم كمترين ميزان را در بين شش سناريوي تعريف شده دارا بوده است. در اين سناريو با حفظ ساختار موجود، اداره كل مديريت پسماند در وزارت كشور و دفاتر تخصصي مديريت پسماند در وزارتخانه¬هاي نفت، نيرو، صمت، بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و جهاد كشاورزي ايجاد و تقويت خواهند شد تا روند پيگيري و اجرايي مديريت پسماند تخصصي تر و سريع تر انجام گيرد. لازم است كارگروه ملي مديريت پسماند با تغيير رياست كارگروه از رياست سازمان حفاظت محيط زيست به معاون اول رئيس جمهور تقويت شود. همچنين دبيرخانه اين كارگروه با هدف رصد و پيگيري مصوبات كارگروه در دفتر مديريت پسماند سازمان حفاظت محيط زيست استقرار مي يابد. سازمان حفاظت محيط زيست موظف است بر عملكرد كليه دستگاه هاي اجرايي موضوع ماده 5 قانون مديريت خدمات كشوري و كليه مديريت هاي اجرايي نظارت نمايد لذا پيشنهاد مي گردد سامانه يكپارچه پايش مديريت پسماندها ايجاد گردد. جهت پايش عملكرد دستگاه ها در سامانه يكپارچه پايش مديريت پسماندها نياز هست كه وظايف دستگاه هاي مختلف در يك برنامه ملي مشخص گردد. لذا پيشنهاد مي گردد سازمان با همكاري دستگاه هاي مربوطه برنامه ملي مديريت پسماندها ظرف 6 ماه تدوين نمايد.