15192

1402/05/29

فارسي

تهران مركز پژوهش‌هاي مجلس شوراي اسلامي

8936556

گزارش

اختصاص قير رايگان توسط دولت به پروژه هاي عمراني به دو صورت ريالي (اعتباري) و كالايي امكان پذير است. در روش ريالي، دولت متناسب با پيش بيني از قيمت رايج قير اعتبار مورد نياز را از محل منابع عمومي براي دستگاه هاي مجري در جداول قانون بودجه در نظر گرفته و طي سال به همان ميزان براي تهيه قير به دستگاه ذي ربط تخصيص مي دهد. دستگاه ذي ربط نيز با توجه به ضوابط و ساير مقررات نسبت به تهيه قير مورد نياز يا انعقاد قرارداد با پيمانكار اقدام مي كند، اما در روش كالايي حواله تحويل وكيوم باتوم (ماده اوليه قير) رايگان از پالايشگاه ها به طور مستقيم در اختيار دستگاه اجرايي قرار گرفته و دستگاه ذي ربط با مراجعه به پالايشگاه يا تسليم حواله وكيوم باتوم رايگان به پيمانكار نياز خود را تأمين مي كند. در چند سال اخير در لايحه بودجه تقديمي دولت ابتدا تخصيص قير رايگان به دستگاه ها به صورت اعتباري بوده؛ اما در جريان بررسي لوايح بودجه دولت، مجلس همواره اختصاص قير رايگان را به نحو تحويل كالايي وكيوم باتوم به دستگاه ها تبديل مي كند. اگرچه در سازوكار اجراي قير رايگان براي پروژه هاي عمراني عملكرد سازمان برنامه وبودجه در تخصيص اعتبارات غالباً نامناسب است، اما حجم بالاي فساد و عدم امكان نظارت دقيق در طول اجراي تحويل حواله قير رايگان دغدغه اصلي و قابل تأمل است. در قانون بودجه سال جاري، مصوبه صحن مجلس مبني بر تحويل كالايي قير رايگان ازسوي هيئت عالي نظارت مجمع تشخيص مصلحت نظام خلاف سياست هاي كلي شناسايي شد و سازوكار پرداخت به طرح پيشنهادي دولت مبني بر تخصيص اعتباري تبديل شد. لذا اصلاح مدنظر در مصوبه كميسيون از طرح «اصلاح بند «ك» تبصره «1» قانون بودجه سال 1402» و بازگشت به مصوبه قبلي مجلس فاقد موضوعيت به نظر مي رسد. مطابق با مصوبه كميسيون عمران مجلس شوراي اسلامي به عنوان كميسيون اصلي بررسي طرح، ساختار اصلي طرح «اصلاح بند «ك» تبصره «1» قانون بودجه سال 1402» به شماره ثبت 895 مبني بر تغيير سازوكار تخصيص اعتبار براي تأمين قير به تحويل قير فيزيكي حفظ شده است. در ادامه خروجي كميسيون عمران دقيق تر بررسي خواهد شد.