15322

1402/04/06

فارسي

تهران مركز پژوهش‌هاي مجلس شوراي اسلامي

8937133

گزارش

امروزه اهميت مشاركت عمومي در فرايند قانونگذاري به امري بديهي بدل شده است و پارلمان هاي مختلف شيوه ها و ابزارهاي متفاوتي براي تحقق آن دارند. بررسي آيين نامه داخلي مجلس شوراي اسلامي نشان مي دهد مشاركت عمومي در آيين نامه داخلي مجلس به شكلي محدود پذيرفته شده است. ماده (142) قانون آيين نامه داخلي مجلس شوراي اسلامي ، مشاركت مركز پژوهش هاي مجلس در فرايند قانونگذاري را در كنار گروهي از متخصصان و بخش خصوصي و ماده (143) استماع عمومي را به رسميت شناخته است. همين امر موجب شد تا گزارش پيش رو به بررسي مقايسه اي شيوه هاي مشاركت در فرايند قانونگذاري در پارلمان هاي (انگليس، آمريكا، فرانسه، آلمان، اسكاتلند، صربستان، كانادا، استراليا، زلاندنو، تركيه، برزيل و كنيا) بپردازد و در راستاي ارتقاي رويه پارلماني در ايران پيشنهادهايي متناسب با مجلس شوراي اسلامي ارائه دهد. يافته هاي پژوهش نشان مي دهد: مشاركت عمومي در فرايند قانونگذاري در پارلمان هاي مورد بررسي به رسميت شناخته شده است. استفاده از فناوري هاي ارتباطي و اطلاعاتي و به ويژه اينترنت به ارتقاي استانداردهاي پارلماني كمك بسياري كرده است. مهم ترين شيوه هاي مشاركت در فرايند قانونگذاري در غالب پارلمان اين كشورها، طومار و استماع عمومي است و شيوه هاي ديگري چون اظهارنظر درباره طرح و لوايح، طومار عليه لايحه خصوصي، به رسميت شناختن لابي ها و امكان ثبت برخط لابي، مشاركت تعاملي، ايجاد گروه هاي فراحزبي يا مطالعاتي و سازماندهي اعتراضات وجود دارد كه برخي موارد تنها در يك كشور اجرا مي شود. پيشنهاد گزارش به رسميت شناختن مشاركت عمومي و شيوه هاي آن ذيل عناوين طومار، استماع عمومي، اظهارنظر درباره طرح ها و لوايح (تالار گفتگو) و سازماندهي اعتراضات است.