15632

1401

فارسي

تهران مركز پژوهش‌هاي مجلس شوراي اسلامي

8947449

گزارش

فراغت به معناي گذران وقت با اختيار فرد و بدون وجود اجبار يكي از جلوه هاي سبك زندگي در جامعه است. به عبارتي الگوي فراغتي جامعه نشان دهنده بخشي از سبك زندگي افراد در جامعه است. بررسي الگوي فراغت در جامعه ايراني نشان ميدهد خانواده همچنان در محوريت گذران اوقات فراغت است، اما روند تغييرات نسلي نشان از پررنگ شدن فراغت با دوستان و فراغت هاي مدرن است كه كمتر با خانواده اتفاق ميافتد. ازسوي ديگر فراغت در فضاي واقعي در نسل جوان جاي خود را به فراغت در دنياي مجازي داده است. الگوي ديگر رواج فراغت منفعل در خانه است كه نشاندهنده سبك زندگي منفعلانه در جامعه است كه نميتواند فرصتي براي بازسازي خانواده مولد در جامعه باشد. البته درخصوص چرايي رواج اين الگوي فراغت بايد به موانع شكل گيري الگوهاي ديگر در جامعه توجه داشت. يكي از موانع، الگوي اشتغال رايج در جامعه است كه زمان فراغت بهينه را به حداقل ميرساند. مورد ديگر هزينه هاي فراغت و پايين بودن سهم هزينه خانوار در گروه مصارف فراغتي است. به عبارتي به دليل سهم بالاي هزينه ضروريات زندگي، فراغت در بين اولويت هاي اول قرار ندارد. نكته بسيار مهم و كليدي در اين عرصه عدم برنامهريزي و نبود تعريف بومي از فراغت با توجه به كاركردهاي مختلف آن و در ميان اقشار و گروه هاي مختلف جامعه است. به گونه اي كه فقدان برنامهريزي و هدايتگري در اين عرصه منجر به پيروي جامعه از الگوهاي وارداتي درخصوص گذران اوقات فراغت شده است. به صورت مشخص تفاوت الگوي فراغتي در شهر هاي توسعه يافته و شهرهاي كمتر توسعه يافته نشاندهنده رها شدگي فرصت فراغت در جامعه است.