بيكاري منطقه اي و تجارت خارجي در اقتصاد ايران

امروزه معضل بیكاری و تبعات منفی ناشی از آن یكی از چالش های اساسی كشورهای در حال توسعه ای نظیر ایران است . بدلیل پائین بودن ظرفیت ایجاد اشتغال توسط بخش های اصلی اقتصاد ایران ، توجه به تجارت خارجی و خصوصا صادرات محصولات غیر نفتی شدیدا مورد توجه قرار گرفته است . غالب پژوهشگران ، تجارت خارجی را به عنوان ابزاری جهت رسیدن به تعادل در بازار كار قبول داشته و تاثیر آنرا بسیار مثبت می پندارند . به همین منظور در این مطالعه برای اولین بار با استفاده از داده های استانی برای سالهای 1393 - 1385 وبا استناد به مدل های پانل پویا و روش برآورد گر گشتاورهای تعمیم یافته (GMM) ، اثر متغیرهای جمعیتی و تجاری بر روی میزان بیكاری منطقه ای در كشور سنجیده شده است. نتایج حاصل از این مطالعه نشان می دهد كه به ترتیب میزان صادرات غیر نفتی و همچنین سهم صادرات استانی ،رابطه ای منفی و معكوس و میزان جمعیت ، نرخ مشاركت و میزان بیكاری یك دوره قبل رابطه ای مستقیم و مثبت با میزان بیكاری منطقه ای داشته است و از این رو كلیه ضرایب حاصل شده در این مطالعه با مباحث تئوریك موجود سازگار بوده و لذا نظریه ریكادویی كه معتقد به تاثیر مثبت تجارت بر اشتغال است برای كشور ایران نیز صادق می باشد . بنابراین توجه و گسترش تجارت منطقه ای و استانی و تسهیل سازوكارهای موجود كه باعث افزایش تولید ، افزایش تقاضا و گسترش بازار است میتواند یكی از اولویت های سیاست گذاری در برنامه ریز های منطقه ای جهت كاهش بیكاری در سطح استان های كشور به حساب آید .