حضور روحانيون در سياست( مطالعه موردي عصرپهلوي اول)

انديشه شيعيان اماميه اثني عشري درباره ساختار حاكميت سياسي مبتني بر اعتقاد به زعامت و پيشوايي پيامبر اسلام (ص) و ائمه دوازده گانه علوي فاطمي است كه از عصمت بر خوردارند. امام منصوص و معصوم تنها جانشين بر حق پيامبر بوده و مي تواند در حوزه سياسي از حق اقتداري همانند خدا و پيغمبر برخوردار گردد. جامعه شيعي در عرصه مذهبي با رجوع به امامان خود و شنيدن روايات و احاديث آنان، تكليف مذهبي خود را باز مي يابد. به طور كلي اگر تصويري كلان از انديشه شيعه ارائه شود، مي توان آن را به دو دوره تقسيم كرد: دوره اول عصر امامت است كه در آن امام معصوم(ع) در ميان شيعيان حضور دارد و هدايت و رهبري آنها را برعهده دارد و دوره دوم عصر غيبت امام معصوم(ع) است كه در اين دوره طبق روايت شيعيان از ائمه، هدايت و رهبري برعهده فقها مي باشد در اين مقاله، علل اين تحول اساسي يعني رويكرد سياسي علما شيعي در تقابل با حكومت پهلوي تبيين و تحليل شده است. يافته اين پژوهش نشان مي دهدكه تحولات سياسي، فكري و فرهنگي دوره مورد پژوهش علماي شيعي از حوزه مباحث ً نظري فقهي و كلامي به عرصه سياسي و كنش هاي اجتماعي نيزكشاند.