نقش اقبال در بيداري مسلمانان

محمد اقبال لاهوري (1294-1357ه.ق 1877-1937)شاعر و متفكر مسلمان شبه‌قاره ي هند و پاكستان است و از شخصيت هاي ممتاز و موثر در تجديد حيات ديني و ملي مسلمانان است ،اقبال در روزگاري جلوه گري خود را اغاز نمود كه اسلام و فرهنگ اسلامي در برابر هجوم فرهنگ غرب قرار گرفته بود در چنين فضايي او در زمره مرداني قرار گرفت كه بيرق دفاع و مبارزه را برافروخت .انديشه‌ي اقبال انديشه اي انديشه بر امده از فرهنگ و تمدن اسلامي است و در دوره ي كه رشد و استعمار به دليل سكوت و غفلت حاكم بر جامع اسلامي به ويژه جوامع شرقي سرعت فزاينده ي به خود گرفته بود به نوعي صداي دادخواهي مسلمانان و بيان آرمانگرايانه انديشه ملل اسلامي و فراخواني عمومي براي بيداري ملت ها و نمايشگاهي از فلسفه و انديشه اسلامي و جلوه ي نيايش و تعالي روح بشري و سنگري در مبارزه با ارتجاع و استعمار قلمداد ميشد .اقبال در اشعارش تلاش ميكرد تا مردم مسلمان را از تقليد فرهنگ غرب و جايگزين آن براي اسلامي كاري ناپسندانه و زشت تلقي نمايد به نوعي هدف قلبي خود را در زمينه پيشرف اسلام ميدانست و ي جنبه ان را وحدت اسلامي معرفي كرد و وحدت را نوعي مايه ي پيروزي اسلامي ميدانست و از اينكه جوانان اسلام به‌جاي قلبي اسلامي و با بيانش از بين رفتن وحدت را گوشزد كند كه طنابي براي رسيدن دشمنان نباشد او مايه ي وحدت را خدا، قران ، ولايت، كه به جمع بندي در دين اسلام است معرفي كرد.