تلميح چه چيز نيست ؟

با توجه به گستردگي علوم بلاغي و پراكندگي اقوال و نظرات درباره آن ها ،آشفتگي ،يك دست نبودن و مشخص نبودن حد و مرز برخي مفاهيم اين علوم ،امر آموزش به علاقمندان ادبيات فارسي ،دانشجويان و دانش آموزان دبيرستاني را سنگين كرده است.اين به هم ريختگي ها شخص را دچار سردرگمي كرده و لذت و شيريني ادبيات فارسي را از او خواهد گرفت. با نگاهي به كتابهاي بلاغي در توضيح سه اصطلاح تلميح ،اقتباس و تضمين با تعاريفي مشابه مواجه مي شويم . اين عدم تمايز در تعريف اين اصطلاحات تشخيص و تميز مصاديق آن ها را براي همه به ويژه دانش آموزان و دانشجويان كه بايد از سد كنكور يا آزمونهاي تخصصي بگذرند دشوار و ناممكن ساخته است. تلميح را در لغت ،اشاره به چشم و ابرو دانسته اند و در اصطلاح علم بلاغت « اشاره به آيه و حديث ،شعر،مثل،داستان» . در تعريف اصطلح اقتباس نيز آوردن «آيه و حديث» را مي بينيم . در اين مقاله كوشيده ايم با تعاريف تلميح «اشاره به مثل و داستان» اقتباس «آوردن آيه و حديث» و تضمين «آوردن شعر» دايره مصاديق هريك را از ديگري محدود سازيم.