رويكرد دولت سيّد محمّد خاتمي به حزب سياسي

دوران معاصر، عصر دموكراسي‌هاي نمايندگي است. اين نظام‌ها بدون وجود و فعاليت احزاب قادر به بقا نخواهد بود. امروزه احزاب يكي از ابزارهاي مشاركت سياسي و مهار قدرت در جوامع مختلف محسوب مي‌شوند؛ به طوري كه حذف آن‌ها از صحنه‌ي سياسي و اجتماعي كشور هم مردم را در انتخاب مديران دچار مشكل مي‌كند و هم زمينه‌ي به صحنه آمدن نيروهايي را فراهم مي‌آورد كه سابقه‌ي روشني در عرصه‌ي سياسي و اجتماعي ندارند. تحزب به معناي تلاش و رقابت براي به دست گرفتن قدرت سياسي از طريق قانوني از يك سو سبب شفاف‌سازي روابط دولت و مردم شده و دولت را در مقابل مردم پاسخگو مي‌نمايد و از سوي ديگر، روشي براي تثبيت شايسته سالاري و دست به دست شدن قدرت در يك نظام سالم سياسي را فراهم مي‌آورد. عدم وجود احزاب سياسي، جامعه را به سمت جامعه‌اي تك ساختي و تك گفتماني سوق مي‌دهد و مانع از رشد سياسي و فرهنگي مردم مي‌شود. سوال اصلي اين مقاله اين است: «رويكرد دولت خاتمي به حزب سياسي چگونه بوده است؟». فرضيه‌ي ما بر اين گزاره استوار است: «از آن‌جا كه در جمهوري اسلامي ايران رويكرد به حزب سياسي تابعي از گفتمان سياسي دولت است، در دوران رياست جمهوري سيد محمد خاتمي با طرح توسعه سياسي و تأكيد بر تكثرگرايي زمينه‌ي توسعه‌ي احزاب فراهم شد». در مقاله پس از بررسي سخنان سيد محمد خاتمي در باره تحزب، اقدامات دولت وي، نحوه و ميزان فعاليت احزاب سياسي در اين دوره بررسي مي‌شود. يافته‌هاي تحقيق نشان مي‌دهد كه در دوره‌ي مذكور به دليل تسلط گفتمان اصلاح‌طلبي به احزاب و تشكيلات سياسي قانوني در مقايسه با دوره‌ي قبلي و بعدي توجه ويژه‌اي وجود داشت و تلاش شد تا بسترهاي مناسب براي فعاليت احزاب سياسي فراهم گردد.