دگرساني، كاني¬سازي و اكتشاف ژئوشيميايي در محدوده اكتشافي شاه سلطان علي (جنوب غربي بيرجند)

منطقه شاه سلطان علي در 50 كيلومتري جنوب غربي، شهرستان خوسف واقع شده است. در اين منطقه طيف گسترده¬اي از توده¬هاي نيمه عميق و واحدهاي ولكانيك شناسايي شده است. توده¬هاي نيمه عميق در سه گروه مونزونيت پورفيري – مونزوديوريت پورفيري و ديوريت پورفيري تقسيم بندي مي¬شود. در مجموع 11 زير واحد از توده¬هاي نيمه عميق تفكيك شده است. انواع آلتراسيون QSP – پروپليتيك – كربناته و آرژيليك در محدوده اكتشافي تشخيص داده شده است كه آلتراسيون QSP با شدت¬هاي مختلف همراه با آلتراسيون سيليسي و كربناته در واحدهاي مونزونيت پورفيري و مونزوديوريت پورفيري مشاهده مي¬گردد، اين آلتراسيون گسترده¬ترين آلتراسيون در پهنه اكتشافي شاه سلطان علي است. از نظر گسترش آلتراسيون پروپليتيك در مقام دوم اهميت قرار دارد و منطبق بر توده¬هاي ديوريت پورفيري و واحدهاي ولكانيكي است. سه تيپ كاني¬سازي در منطقه وجود دارد، كاني سازي رگه¬اي، افشان و استوك ورك. كه تمام كاني¬سازي¬هاي ذكر شده در واحد مونزونيت پورفيري و مونزوديوريت پورفيري مشاهده مي¬گردد. كاني سازي در زون استوك ورك شامل كاني¬هاي سولفيد اوليه پيريت و كالكوپيريت به همراه كاني¬هاي ثانويه مالاكيت – كريزوكولا و گوتيت است. نتايج آناليز شيميايي نشان مي¬دهد كه عنصر مس با مقدار ppm 454و عنصر روي با آنومالي ppm 279 بالاترين آنومالي را در واحد مونزوديوريت پورفيري با آلتراسيون QSP شديد + سيليسي شديد دارند، عنصر سرب با مقدار ppm 70 در توده بيوتيت مونزونيت پورفيري با آلتراسيون QSP شديد + سيليسي شديد ناهنجاري نشان مي¬دهند. لذا همبستگي كاملي بين عناصر مس – سرب و روي مشاهده مي¬گردد.