بررسي ميزان توليدات علمي بيماري سل در ميان كشورهاي اسلامي خاورميانه در پايگاه استنادي اسكوپوس در فاصله زماني 2000 تا 2013

هدف پژوهش حاضر، تعيين ميزان توليدات علمي مربوط به حوزۀ بيماري سل در ميان كشورهاي اسلامي خاورميانه در پايگاه اسكوپوس بين سال هاي 2000 تا 2013 بود. اين پژوهش، با روش علم سنجي، 4343 مدرك نمايه شده پژوهشگران خاورميانه در زمينه تحقيقات بيماري سل را در پايگاه اسكوپوس بين سال هاي 2000 تا 2013 مورد بررسي قرار داد. سپس با استفاده از شاخص هاي علم سنجي Yi، Xi و Sx به بررسي تحليلي توليدات علمي اين حوزه و ميزان رشد و توسعه آن آثار در بازه 13 ساله در كشورهاي خاورميانه پرداخته است. زمينه تحقيقاتي بيماري سل در ميان كشورهاي خاورميانه با 4343 ركورد توانسته است 4.73 درصد از توليدات جهاني اين حوزه را به خود اختصاص دهد. كشور تركيه با 2100 مدرك و مؤسّسه National Research Institute of Tuberculosis and Lung Disease Tehran از ايران با انتشار 262 مدرك بيشترين سهم را در توليد علم اين حوزه داشتند. در بررسي توان علمي كشور‌هاي خاورميانه مشخّص شد كه تركيه با 2.29 درصد رتبه اوّل كشورهاي منطقه را داراست. با اين وجود، بررسي عملكرد نسبي منطقه نشان داد كويت با 0.048 درصد از جمعيت جهان با توليد 3.54 درصد از توليدات علمي تحقيقات بيماري سل در خاور ميانه بالاتر از خطّ فقر علمي زمينه تحقيقات بيماري سل قرار دارد. همچنين كشور يمن با 1.19 درصد بيشترين توجّه را به تحقيقات بيماري سل داشته است. نتايج نشان داد سهم كشورهاي خاورميانه، به عنوان گروهي از كشورهاي در حال رشد، از كل توليدات علمي جهان در زمينه بيماري سل بسيار اندك است كه با توجّه به شيوع بيشتر اين بيماري در كشورهاي در حال توسعه به نظر نگران ننده مي رسد و توجّه و تلاش بيشتر پژوهشگران و محقّقان اين كشورها را در اين زمينه مي‌طلبد.