علت و زمان احضار امام هادي(ع) به سامرا

برخي از اطلاعات مربوط به امام هادي(ع) در منابع متعدد با اختلافاتي نقل شده و سبب شده است در برخي موارد، اشتباه، تناقض يا تضادهايي صورت بگيرد و سبب شود تا گزارش هاي تاريخي ديگري كه از نظر زمان يا عوامل ديگر بستگي به اين گزارش ها دارند به درستي دريافت نشوند. زمان و عوامل احضار امام هادي(ع) از مدينه به سامرا از جمله اين مباحث است. در اين نوشته بيان خواند شد كه بر اساس گزارش هاي تاريخي و شواهدي كه در دست است تاريخ احضار امام هادي(ع) بايد پيش از سال 243 و به سال 234 باشد زيرا اين زمان با سخت گيري و ايجاد محدوديت عباسيان براي آن حضرت سازگاري بيشتري دارد. همچنين علت احضار آن حضرت هر چند مي تواند عوامل مختلفي مانند سعايت و اظهار دشمني برخي از واليان متوكل عباسي باشد اما تلاش همه جانبه عباسيان از جمله متوكل عباسي براي حفظ قدرت از يك سو و نقش موثر امام هادي(ع) در رهبري جامعه از سوي ديگر مهم ترين عاملي بود كه زمينه را براي احضار امام هادي(ع) به سامرا و مراقبت شديد از ايشان فراهم كرد.