تقرير و نقد روش‌شناختي ديدگاه ابزارانگاري در مسأله‌ي حل چالش ميان علم و دين

ارتباط ميان علم و دين، فزازوفرودهايي فراوان در ادوار تاريخ به خود ديده است و دائماً مكاتب متعددي در جستجوي كليدي براي حل و بازگشايي اين مسأله بوده‌اند. ابزارگرايي يكي از اين مكاتب است. اين مكتب، ديدگاهي است كه در علم خواهان استفاده ابزاري در جهت پيش‌بيني پديده‌هاست و از ديگر نقش‌ها، در فرآيند جريان علم چشم‌پوشي مي‌كند. اين رويكرد، براي ايجاد آشتي ميان علم و دين راه‌حل جديد ارائه مي‌دهد؛ توجه به اين مطلب ‌كه گزاره‌هاي علمي داراي واقعيت نيست و همواره به دنبال اهداف ترسيم‌شده‌ي خويش در جهت تنظيم پديدارها و استفاده روزافزون از طبيعت است. از سوي ديگر، آموزه‌هاي ديني حكايت از واقع دارند و نقشي گزارش‌گري و خبردادن از عالم خارج دارند، بنابراين هيچ‌گونه چالش و تعارضي ميان علم و دين وجود نخواهد داشت. در صورتي تعارض مطرح بود كه آن دو واقع‌نما و بيان‌كننده حقيقت بودند. همين نكته، زمينه‌ي مناسبي را براي متألهان و دانشمندان ابزارانديش، جهت حلّ معماي تاريخي علم و دين فراهم آورد.