بررسي تأثير ژئوپليتيك انرژي حوزه درياي خزر بر توسعه امنيت ملّي

هدف از انجام اين پژوهش بررسي تآثير ژئوپليتيك انرژي حوزه درياي خزر بر امنيت ملي ايران مي باشد. روش تحقيق مورد استفاده در اين نوشتار، روش توصيفي- كاربردي و از آن جايي كه قسمت اعظم اين تحقيق مربوط به بررسيِ مدارك، اسناد، پژوهش هاي معتبر و مطالعات صورت گرفته درخصوص موضوع مورد بحث مي باشد، تحقيق به شيوه مطالعه ي اسنادي انجام گرديده است. براي اين منظور پس از شناسايي منابع مستند و معتبر، اقدام به بررسي آن شده، فيش برداري صورت گرفته و از طريق تحليل محتوايي مطالب، تجزيه و تحليل، طبقه بندي و نتايج استخراج شده است. بررسي ها نشان مي دهد ژئوپليتيك چندگانه، ايران را به پل ارتباطي مهمترين مناطق تأمين كننده انرژي جهان در قرن حاضر تبديل كرده و سبب افزايش اهميت موقعيت ژئوپليتيكي ايران در ميان دو منطقه حساس انرژي جهاني يعني حوزه ى درياي خزر و خليج فارس گرديده است. اين منطقه كه حد فاصل بين خليج فارس و درياي خزر را شامل مي شود را در اصطلاح بيضي انرژي جهان مي نامند. در اين بيضي انرژي حدود 80 درصد ذخاير انرژي جهان قرار دارند و ايران از نظر ژئوپليتيكي در قلب اين منطقه قرار گرفته است. بر اين اساس ايران همواره تلاش كرده است از اين موقعيت ممتاز براي افزايش ضريب امنيت ملي خود استفاده كند؛ آمريكا نيز با علم به اين مسأله به طرق مختلف سعي مي كند تا از وابستگي جهاني انرژي به ژئوپليتيك ايران و خليج فارس بكاهد. نتايج تحقيق نشان مي دهد مخالفت آمريكا با انتقال انرژي حوزه خزر از طريق ايران به مساله اي بيش از مشكلات سياسي بين دو كشور ايران و آمريكا مربوط شده و هدف اصلي آمريكا كاهش وابستگي بازارهاي جهاني انرژي به ژئوپليتيك خليج فارس از طريق متنوع كردن مسيرهاي حمل و نقل انرژي است.