بررسي مضامين حكمي مشترك در شعر متنبي و عطار

ادبيات هر قوم و ملتي، نوع گرايش ها و ارزش هاي آن را در هر دوره‌اي به خوبي منعكس مي‌ كند. متنبي و عطار از چهره هاي شاخص شعر حكمت در ادب عربي و فارسي به شمار مي آيند و سروده هاي حكمي ايشان در ميان ديگر شاعران از فراواني و شهرت بيشتري برخوردار است. محوري‌ ترين موضوع شعر و گفته‌ اين دو شاعر، موضوع حكمت است، كه راه رسيدن ا‌نسانها به سعادت دنيوي و اخروي است. اهميت و ضرورت اين پژوهش از آن جهت است كه مخاطبان ادبيات تطبيقي عربي-فارسي با تشابهات شعر حكمي اين دو شاعر آشنا مي شوند. در پژوهش حاضر اعتقاد بر اين است كه اگر چه در برخي موارد ميان شعر متنبّي و عطار تشابه وجود دارد، امّا اين تشابه از باب توارد خاطر بوده و ريشه برخي از اين حكمت ها، در فرهنگ اسلامي و ايراني نيز وجود دارد. يافته هاي اين پژوهش حاكي از آن است كه تجربه هاي شعري، بهره گيري از فرهنگ و آموزه هاي ديني از منابع حكمت در شعر اين دو شاعر به ويژه در شعر متنبّي به وفور ديده مي شود. همچنين بيشترين موارد اشتراك متنبي و عطار در موضوعاتي از قبيل دانايي و ناداني، غفلت و گمراهي، قضاوت و داوري، ضرورت خوشناسي، برتري سيرت بر صورت، حرص و آزمندي و... است. اين پژوهش با استفاده از روش توصيفي-تحليلي كه بر اساس مكتب امريكايي ادبيات تطبيقي صورت مي گيرد، به بررسي وجوه اشتراك مضامين حكمي ميان متنبي و عطار مي پردازد.