واكاوي مفهوم هوش اخلاقي در آراء صاحب‌نظران نومفهوم گراي برنامه درسي

اخلاق و آموزش آن علم قالب‌هاي كلي چگونه بودن و چگونه زيستن متعالي و با قداست است. بررسي رابطه اخلاق با عقلانيت براي متصديان آموزش‌وپرورش و به‌خصوص آموزش‌وپرورش اخلاقي حائز اهميت ويژه است. اكثريت‌قريب‌به‌اتفاق صاحب‌نظران حوزه اخلاق معتقدند مهارت‌هاي اخلاقي را مي‌توان با آموزش تقويت و ترويج كرد. اين نوشتار باهدف دست‌يابي به مفهوم شناسي نويني از سازه هوش اخلاقي با نگاهي تطبيقي بين ديدگاه نظريه‌پردازان هوش اخلاقي و نومفهوم گراي برنامه درسي نگارش شده است. پژوهش اخير از حيث روش در زمره تحقيقات كيفي و از نوع تحليل محتوا به شمار مي‌آيد. حوزه موردبررسي و مطالعه در اين پژوهش شامل منابع تخصصي و كتب موجود پيرامون آخرين ديدگاه‌هاي مفهوم هوش اخلاقي نظير عقايد ميكله بوربا و توماس ليكونا، همچنين نظرات مرتبط با آموزش‌وپرورش مسائل اخلاقي برخي از متخصصان نومفهوم گراي حوزه مطالعات برنامه درسي همچون دواين هيوبنر، ماكسين گرين و نل نودينگز، بود. پژوهشگران در اين واكاوي كيفي و تطبيقي بين افكار نظريه‌پردازان مذكور ضمن كشف معاني و فضائلي براي هوش اخلاقي نظير: صفت و ويژگي عمومي انسان، قابل ارزيابي بودن، ارزيابي‌كننده ارزشمند، شخصيت بافضيلت، راستي و درستي، رشد و تحول خود (من)، مسئوليت‌پذيري، ازخودگذشتگي، صميمي بودن، نگهبان باطني، حفظ خويشتن، حرمت‌گذاري، دوستي و محبت، عدالت محوري، خردورزي و تواضع و فروتني، به نكات مشتركي از قبيل: رشد شايستگي‌هاي اخلاقي از طريق آموزش، وظايف برنامه درسي و مدرسه در باب مسائل اخلاقي، هنر تدريس اخلاقي و نقش دين در رشد فضائل اخلاقي دست يافتند.