معيارهاي عدالت سياسي از ديدگاه اسلام: رويكردي انسان‌شناختي

نوشتار حاضر بررسي برخي دلالت هاي سياسي تلقي اسلامي از انسان در زمينه تعيين اصول عدالت است. اين بررسي از طريق پيوند عميقي كه عدالت با موضوع حقوق برقرار مي كند صورت مي گيرد. هر نظريه اي درباره عدالت مستلزم تبيين حقوقي براي انسان است. زيرا اين حقوق همان چيزهايي هستند كه نظريه عدالت قرار است يك نوع توزيع خاص براي آنها در ميان اعضاء اجتماع سياسي ارائه دهد. مقاله حاضر با تكيه بر ايده دو ساحتي بودن وجود انسان دو دسته از حقوق را براي انسانها در نظر مي گيرد. تلقي اسلامي از ماهيت انسان موجب مي شود كه هر برداشتي از عدالت معطوف به هر دوي اين دسته از حقوق باشد. آنچه در اين ميان اهميت دارد آن است كه مبناي توزيع قدرت سياسي در جامعه بسته به ميزان رشد و تعالي يك فرد متفاوت خواهد بود. و اين تفاوت در نظام توزيع قدرت در تقابل با انديشه هاي قرارداد گرايانه مدرن قرار دارد كه ساحت فطري و الهي وجود بشر را انكار مي كنند و آن را از فهرست خيرهاي اجتماعي حذف مي كنند. نوشتار حاضر نگاه ويژه اي به اصل هدايت دارد و معتقد است اين اصل مي تواند مبناي عادلانه اي براي تعيين و تبيين نظام عدالت توزيعي باشد.