مطالعه آزمايشگاهي جريان با سطح آزاد در آبخوان‌هاي آبرفتي

حركت آب در لايه‌هاي زير زمين و سطح بالا آمدن آن در نقاط مختلف خاك، يكي از مسائل بسيار مهم در زمينه‌هاي مختلف مهندسي، كشاورزي، صنعت و غيره محسوب مي‌شود. در خصوص جريان‌هاي زيرزميني و پروفيل سطح آب در خاك، تاكنون تحقيقات زيادي به ويژه در قالب مدل‌هاي عددي و روابط تحليلي انجام شده است، كه براي ارزيابي صحت آنها به داده‌هاي صحرايي و آزمايشگاهي نياز است. ليكن تاكنون يك مدل آزمايشگاهي يا فيزيكي كه اين مسئله را به طور دقيق مورد مطالعه قرار دهد، ارائه نشده است. در مقاله حاضر سعي شده است با طراحي و تكميل يك فلوم آزمايشگاهي به ابعاد طول، عرض و ارتفاع به ترتيب 5، 6/0 و 1 متر، صحت روابط تحليلي ارائه شده براي دبي و نيم‌رخ نشت براي مصالح ريزدانه روي شيب بستر 0135/0 مورد ارزيابي و سنجش قرار گيرد. نتايج به‌دست آمده از آزمايش‌ها، به رسم نيم‌رخ نشت به صورت خطي و همچنين تعيين دبي عبوري انجاميد. پس از مقايسه نتايج آزمايشگاهي و نتايج تحليلي، نقاط ضعف و قوت رابطه تحليلي مشخص مي‌شود. پس از مقايسه نتايج دبي خروجي آزمايشگاهي با دبي رابطه تحليلي دوپوئي- فرشهايمر(1863) درصد خطاي نسبي بين 2/4 تا 4/6 درصد و با مقايسه نتايج نيم‌رخ نشت آزمايشگاهي با رابطه نيم‌رخ نشت جيگر(1956) ميزان خطاي NOF بين 014/0 تا 05/0 به‌دست آمد كه نشان از تطبيق بين داده‌هاي برداشت شده آزمايشگاهي با داده‌هاي حاصل از روابط تحليلي دارد.