گاو در نگاره هاي روايي پيش از اسلام

نقش مايه گاو در آثار مختلف ايران باستان چه به صورت منفرد و چه به صورت موجودي تركيبي بسيار مشاهده مي شود و باتوجه به دوره، محل قرارگيري و شكل، مفاهيم متفاوتي را در عصر خود ايفا كرده است. اين نقوش به شكل روايت يك داستان بر آثار هنري مختلفي از كهن ترين تمدن(جيرفت) تا اواخر دوره ساساني و حمله ي اعراب ظهور پيدا كرده اند. نقش گاو بالدار در مفاهيم متعدد( تقدس، قدرت، باروري و حاصل خيزي و...) در آثار هنري ايران باستان ديده مي شود. برخي نقوش آثار ايران باستان، بيانگر روايتي اساطيري، ديني، آييني و... مي باشد. بررسي اين نگاره و تطبيق با نوشته هاي ديني اساطيري افزون بر فهم بيشتر آن متون، از نكات مبهم نگاره ها راز گشايي مي كند. نگاره ها ي گاو در ميان اين آثار برجاي مانده، بسامد بسياري دارد. گاو به عنوان حيواني كه در فرهنگ جهان باستان به شكل عمومي و ايران باستان به گونه اي خاص، جايگاه خاصي دارد. اين حيوان، گاو، در نگاره هاي روايي ايران باستان، يا در مركز داستان قرار دارد يا از شخصيت هاي مهم آن روايت به شمار مي آيد. اين حضور پرنگ در نگاره هاي روايي، افزون بر اهميت گاو در نگاره تمدن هاي باستاني اقوام فلات ايران، بيانگر خموشيكاري هاي گوناگون گاو از خدا تا نگهبان را نشان مي دهد.