تأثير مدرنيته و انقلاب 1357 بر نهاد خانواده

در تحقيق حاضر به بررسي تأثيرات انقلاب 57 و فرايند مدرنيزاسيون بر نقش‌هاي خانواده با تأكيد بر خانواده طبقه متوسط با روش اسنادي پرداخته شده است. چارچوب نظري به‌كار رفته در اين تحقيق، يك چارچوب تركيبي است و پايه اصلي تئوريكي نيز بر اساس نظريه پارسونز بوده است. با توجه به نظريه نظام‌هاي پارسونز، انقلاب و مدرنيته به‌عنوان دو نظام ساختاري و كلان شناخته مي‌شوند كه بر همديگر و بر ساير نظام‌هاي جامعه تأثير مي‌گذارند. يكي از اين نظام‌هاي تأثيرپذير نهاد خانواده است كه اين پژوهش در پي كشف چگونگي تأثيرگذاري دو نظام ساختاري نامبرده بر نهاد خانواده و نقش‌هاي آن مي‌باشد. لذا هدف اصلي پژوهش نحوه تأثيرگذاري دو پديده انقلاب 57 و مدرنيته بر نهاد خانواده در ايران است. تحقيق حاضر بر آن است تا با بهره گيري از روش اسنادي- تطبيقي به هدفي كه بدان اشاره شد دست يابد. نتيجه برآمده از تحقيق بر اين واقعيت صحه گذاشته است كه در جامعه ايراني انقلاب 57 و فرايند مدرنيته بر ساختار و كاركرد خانواده تأثير داشته‌اند. مدرنيته علاوه بر تأثير مستقيم بر اين نهاد از طريق انقلاب نيز بر آن تأثير گذاشته است. اين تأثير، تأثيري بر خلاف جهت تأثير مستقيم مدرنيته است. در واقع انقلاب تأثيري بازگشتي و معكوس بر نهاد خانواده نهاده است كه منجر به محفوظ ماندن ساختارهاي خانواده در ايران شده است. از طرف ديگر مدرنيته با به‌وجود آوردن شكل‌هاي گوناگون خانواده، نقش‌هاي متنوعي را براي خانواده به ارمغان آورده است. بنابراين انقلاب مانع تغيير ساختار نهاد خانواده در جريان مدرنيته شده است، حال آن‌كه مدرنيته نقش‌هاي خانواده ايراني را تغيير داده است.