بررسي روابط بين عملكرد دانه با ساير صفات زراعي به وسيله تجزيه عليت و تجزيه به مؤلفه هاي اصلي در كنجد

4

جهت مشخص كردن روابط بين عملكرد دانه با برخي از صفات مهم زراعي و پيدا كردن اثرات مستقيم و غير مستقيم آنها روي عملكرد دانه و نيز انتخاب بهترين ارقام از نظر صفات مختلف، 91 ژنوتيپ كنجد در يك طرح آگمنت در موسسه اصلاح و تهيه نهال و بذر كرج در سال 1395 مطالعه شدند. در اين مطالعه 17 صفت كمي مرتبط با صفات مورفولوژيك، فنولوژيك و زراعي ارزيابي شدند. ضرايب همبستگي ساده نشان داد كه تعداد كپسول ها در گياه، تعداد كپسول در شاخه هاي فرعي، عملكرد بيولوژيك ، تعداد كپسول در شاخه اصلي و ارتفاع گياه بالاترين ضرايب همبستگي را با عملكرد دانه دارا هستند. تجزيه عليت نشان داد كه تعداد كپسول ها در بوته، تعداد كپسول ها در شاخه فرعي، عملكرد بيولوژيك و طول كپسول بيشترين اثر مستقيم مثبت را روي عملكرد دانه دارا بودند. نتايج تجزيه به مؤلفه هاي اصلي نشان داد كه 6 مؤلفه مجموعاً 77/82 درصد از تغييرات داده ها را توجيه كردند. از لحاظ عملكرد به ترتيب ژنوتيپ هاي Lao hong zhi ma، Black c-2-c، Dulce 101/87 و Bukbak داراي بالاترين عملكرد دانه در بين ژنوتيپ هاي مورد بررسي در باي پلات حاصل از مؤلفه اول و دوم بودند. ژنوتيپ شماره 79 با نام White c323-2 داراي عملكرد نسبي خوب و همچنين مقدار روغن دانه نسبتا خوبي است.