نگاهي به بازتنظيم اجماع در رسالۀ اجماعيه استاد جعفري لنگرودي

در اين مقاله ارزيابي پژوهشگران از رساله اجماعيه استاد جعفري لنگرودي ارائه مي‌شود. محتواي مقاله داراي دو قسمت اصلي است. در قسمت اصلي كه بخش عمده محتواي مقاله را به خود اختصاص داده است، توصيف و گزارشي ارائه مي‌شود از ابتكارات و نوآوري‌هاي نويسنده در رسالة مذكور. در قسمت دوم و پاياني تاملات پژوهشگران نسبت به برخي نقطه نظرات وي مطرح شده است. در قسمت اول توضيح داده مي‌شود كه بازتنظيم مباحث علمي چه اهميت و ضرورتي دارد و بازتنظيم اهداف و روش طرح مسئله چگونه موجب توسعه علمي و يافته‌هاي جديد مي‌شود. همچنين بازتنظيم و تغييرات سرفصل‌هاي مباحث اجماع توسط استاد جعفري لنگرودي تبيين مي‌شود. در ادامه مجموعة نوآوري‌ها و خلاقيت‌هاي علمي ايشان در رسالة مزبور شناسايي و گزارش مي‌شود. اهم اين نوآوري‌ها عبارتند از 1. نوآوري در تعريف اجماع به روش عناصر شناسي 2. نوآوري در ابداع مفاهيم و واژگان تخصصي نظير تراكم فتوا 3. نوآوري در روابط ميان مفاهيم علمي 4. نوآوري در نحوه تجزيه و تحليل ادعاي اجماع 5. نوآوري در طرح سؤال‌هاي جديد و نوپيدايي كه از محتواي اين رساله قابل شناسايي است 6. نوآوري در تمثيل در قسمت دوم نقدها و تاملاتي كه به نظر پژوهشگران در برخي از نظرات وي قابل طرح است ارائه شده است. اهم اين تاملات عبارتند از 1. ايراد ايشان به عدم نگارش رسالة مستقل اجماع در كتب فقهي 2. تامل در تعريف اجماع به اتفاق اكثر 3. تامل در ادعاي عدم توجه به تفكيك اجماع مسامحي از اجماع دقيق و كامل 4. ترديد در وجود ابهام نسبت به مرزهاي معنايي شهرت و قول اكثر و اجماع