بررسي علل تخريب شفت ماشين آبگير واحد هاي صنعتي از جنس فولاد زنگ‌نزن 316

شفت ها از جمله قطعاتي هستند كه به گستردگي در ماشين ها و اجزاي صنعتي در معرض بارگذاري هاي متفاوت قرار مي‌گيرند. معمولاً عامل اصلي شكست در شفت ها اعمال بار اضافي يا خستگي است. ترك ناشي از خستگي، از آسيب پذيرترين نقطه در منطقه تحت تنش ديناميكي آغاز شده و در نهايت منجر به شكست قطعه مي‌گردد. نمونه ي مورد بررسي، شفت ماشين آبگير يك واحد صنعتي است كه پس از گذشت حدود 3 سال از كاركرد آن، دچار شكست شده است. جنس آن فولاد زنگ‌نزن 316 بوده و از طريق تراشكاري شفت خام توليد شده است. كار كردن بدون حضور بخار در دستگاه، خاموش و روشن شدن متعدد دستگاه در طول روز و كاركرد دستگاه در دور برعكس منجر به اعمال فشار غيرعادي و تنش‌هاي متعدد به گيربكس و اجزاي آن از جمله شفت گرديده است. به منظور بررسي علت اصلي شكست، سطح شكست قطعات به دقت مورد بازرسي چشمي و بررسي هاي ميكروسكوپ الكتروني روبشي قرار گرفت و آزمون هاي تركيب شيميايي و خواص مكانيكي بر روي آنها انجام شد. بر اساس مشاهدات، مكانيزم تخريب، خستگي تشخيص داده شد. محل شروع ترك، تغييرات جهت گيري سطح شكست و علائم موجود در سطح شكست، بيان‌گر سرعت نسبتاً بالاي رشد ترك در نواحي مياني و كم بودن بار اعمالي به شفت در زمان شكست نهايي مي‌باشد. عامل اصلي خستگي نيز تركيبي از پيچشي و خمشي-پيچشي تشخيص داده شد. وجود ناخالصي در نمونه نيز باعث تسريع در ايجاد و افزايش نرخ رشد ترك گرديده است. نتايج حاصل از بررسي‌ها با اطلاعات شرايط كاركرد قطعه تطبيق مناسبي نشان داد.