واكاوي كتيبه هاي پارسي عادلشاهيان موجود در موزه حيدرآباد

ورود اسلام به هند از طريق غزنويان، زبان پارسي را مشخصه بارز مسلمانان هند قرار داد كه پس از گذشت دو سده، كتيبه هاي پارسي زبان، زينت بخش بسياري از بناهاي اسلامي با كاربري هاي مختلف شد. زبان پارسي، با غلبه قدرت در اين كشور توسعه يافت و مانند زبان مادري، در فرهنگ و هنر اين مرز و بوم ريشه دواند. در اين جستار، چهار كتيبه پارسي موجود در موزه حيدر آباد دكن، از دوره عادلشاهيان، مورد خوانش و تحليل قرار مي گيرد. هدف اصلي پژوهش، واكاوي مضامين نهفته در بطن اين آثار است تا بتواند ضمن بررسي علل سلطه زبان پارسي در دكن، پاسخي درخور براي پرسش اصلي اين پژوهش بيابد كه: چه مضاميني در بطن اين آثار نهفته است؟ با روش توصيفي _ تحليلي، چهار كتيبه پارسي محفوظ در موزه باستان شناسي حيدرآباد مورد بررسي قرار گرفته است. نتيجه اين پژوهش حاكي از آن است كه پس از ورود اسلام به شبه قاره، مسامحت ديني و علاقه حكام هندي به زبان و فرهنگ ايراني و نيز حمله مغول و اوضاع نابسامان ايران، موجب افزايش مهاجرت مبلغان و علماي پارسي زبان به اين خطه گرديد كه به آفاقي ها ملقب گرديدند. تجمع صوفيان در اين خطه، روابط گسترده‏ اي را ميان دكن و شيعيان ايجاد كرده بود كه نتيجه اي چون تشكيل سلسله شيعي عادلشاهيان را داشت. به كارگيري نيروهاي سياسي _ اجتماعي از مليت هاي مختلف، فرهنگي تلفيقي را در دكن ايجاد كرد كه غالبا منازعاتي را بر سر قدرت بين آفاقيان و دكني ها موجب شد. بانيان هر چهار كتيبه پارسي صاحب منصباني دكني هستند كه با وجود خصومت في مابين آنان، باز هم زبان و خط پارسي غالب است و حتي باوجود عقايد متفاوت باني و حتي پادشاه، غلبه افكار شيعي در اين آثار، بارز است.