بررسي مقامات، احوال و رموز عرفاني در غزلي از ملّا محسن فيض كاشاني

شاعر شهير و عارف وارسته قرن يازدهم هجري قمري، ملّا محسن فيض كاشاني، از شأن و شخصيتي چند جانبه در عرصه هاي علم، حكمت، فقه، كلام و هنر و ادب و عرفان برخوردار است. در ديوان اشعار وي ـ آنجا كه به غزليات ناب عارفانه بر مي خوريم ـ ردپاي مقامات و حالات و نيز رموز و مصطلحات اهل عرفان به نرمي و زيبايي به چشم مي آيند. اين همه نه به اين معناست كه اين شاعر عارف با استفاده از زبان شعر و غزل، قصد تعليم، تعريف و بيان يكايك مقامات و احوال را داشته است؛ بلكه به سبب بهره مندي از روح لطيف و ذوق سرشار از آموزه هاي ديني و معارف خاصه عرفاني اسلامي، خودآگاه و ناخودآگاه، نشانه هايي از مفاهيم ياد شده در خلال اشعار او نمودار مي شوند. اين پژوهش به شيوه تحليلي-توصيفي در پي آن است كه در جهت شناخت و معرفي هر چه بيشتر ذهن و زبان عرفاني شاعر فرزانه گامي برداشته شود و ضمن پرداختن به مفاهيم، ميزان جايگاه مصطلحات عرفان نيز در شعر ايشان، تحليل و بررسي گردد.