اهميت شكستن كربوهيدراتهاي ساختاري و ليپيدها، بترتيب در طي برطرف شدن خواب جوانه و دانه‌هاي گردو

خواب فرآيندي است كه بواسطه آن ساختارهاي ويژه­اي در گياهان رشد و متابوليسم خود را كند كرده تا موقتا با شرايط نامطلوب محيطي سازش يابند. اين ويژگي در جوانه ­ها و دانه­ هاي زمستان­گذران بسياري از گونه­ هاي درختي مناطق معتدله وجود دارد. در پاسخ به محركهاي محيطي بويژه سرما، خواب رفع شده و در نتيجه شكوفايي جوانه و رويش دانه اتفاق مي­افتد. شروع مجدد رشد در اين ساختارها نيازمند شكستن ذخاير كربن و انرژي است. در مطالعه حاضر، تجزيه ذخاير كربني در جوانه و دانه­ هاي گردو طي دوره رفع خواب بررسي شد. تغيير در فعاليت آنزيمهاي هيدروليزكننده ديواره سلولي در جوانه ­هاي در حال خواب از آبان الي فروردين ­ماه اندازه­گيري و به موازات آن تغيير ضخامت ديواره سلولهاي پارانشيمي فلس جوانه در طي شكوفايي با ميكروسكوپ مشاهده و ثبت گرديد. نتايج نشان داد كه پكتين و همي­ سلولز ديواره سلولهاي پارانشيم ذخيره­اي جوانه، همراه با افزايش فعاليت آنزيمهاي پكتيناز و بتا-1و4-دي گلوكاناز در طي رفع خواب هيدروليز شده و قندهاي لازم براي شكوفايي جوانه را فراهم مي­كنند. در گروه دوم از آزمايشها، خواب دانه ­هاي گردو با تيمارهاي استراتيفيكاسيون سرد يا گاز سيانيدهيدروژن رفع شد. نتايج نشان داد كه اين محركها از طريق فعالسازي مسيرگلوكونئوژنز روغنهاي ذخيره­اي سبب شروع مجدد رشد مي­شوند. در اين راستا تشديد فعاليت آنزيمهاي فسفوانول پيروات كربوكسي كيناز و سوكسينات اكسيداز گلي­اكسيزومي در دانه­ها نشان داده شد. همانند جوانه ­ها، فعاليت آنزيمهاي هيدروليزكننده ديواره در دانه­ ها نيز افزايش يافت ولي نقش چنداني در تامين كربن جنين نداشت. در مجموع اين مطالعه نشان داد كه كربوهيدراتهاي ساختاري فلس جوانه مي­توانند به عنوان يكي از منابع اصلي تامين كربن و انرژي در طي شكوفايي جوانه در ساير گياهان ديگر نيز مطرح شوند.