كاربرد ادبي واژگان فرنگي در شعر ميرزادۀ عشقي

Literary application of foreign words in the poems of Mirzade Eshqi

بدون ترديد، دوره مشروطيت را بايد نقطۀ مهمي از لحاظ زماني در ورود واژه‌هاي فرنگي به زبان فارسي دانست. در اين برهه از تاريخ ايران، به دليل تحولات سياسي، اجتماعي، فرهنگي و ... واژه‌هايي از زبان‌هاي بيگانه به ويژه فرانسوي و انگليسي وارد زبان فارسي مي‌شودكه به تبع آن ادبيات فارسي نيز تحت تأثير اين فضا قرار مي‌گيرد. ميرزادۀ عشقي از جمله شاعراني است كه شعر او از اين تحولات بي‌تأثير نبوده و مانند بسياري از هم عصرانش از واژه هاي فرنگي در اشعارش استفاده كرده است. در اين پژوهش به كاربرد ادبي واژه‌هاي فرنگي از منظر قالب، مضمون، مبحث بلاغت و ويژگي‌هاي سبكي كه اين واژه‌ها ايجاد كرده‌اند، به روش كتابخانه‌اي و به شيوه توصيفي- تحليلي با تكيه بر كليات مصور ميرزاده عشقي پرداخته شده است. با تأمل دراين ابيات در مي‌يابيم اين واژه‌ها بيشتر در ابياتي به كار رفته‌اند كه داراي مضامين سياسي هستند و در قالب قصيده سروده شده‌اند؛ كه نشان از فضا و حال و هواي آن دوران دارد. صنايع لفظي و معنوي كه اين واژه‌ها در اثر همنشيني با ساير واژه‌هاي بيت ايجاد كرده‌اند، اندك است ونشان مي‌دهد كه قصد شاعر هنرنمايي نيست. شاعر به مراعات ‌النظير توجّه بيشتري نشان داده‌است. بهره‌گيري از واژه‌هاي جديد مهم‌ترين ويژگي سبكي است كه در تمام اين ابيات مورد نظر ميرزاده عشقي بوده است.