واكاوي عوامل جرم شناختي ارتكاب خشونت در تماشاگران فوتبال

بي ترديد ورزش فوتبال در دنياي امروز به عنوان پر طرفدارترين ورزش شناخته مي شود . در اين ميان پديده ي خشونت تماشاگران، تبديل به يك پديده ي اجتماعي شده است و يكي از دغدغه هاي بزرگ كشورهاي غربي و همچنين ديگر نقاط جهان از جمله كشور ما نيز هست. به طور كلي سه عامل اساسي براي ارتكاب پديده خشونت وجود دارد كه عبارت اند از: عوامل زيست شناختي،عوامل جامعه شناختي و عوامل روانشناختي. برخي از جرم شناسان با تاكيد بر پرخاشگرتر بودن مردان در مقايسه با زنان به تاثير هورمون تستوسترون در مردان اشاره كرده اند. در زيست شناسي جنايي نوين، جرم شناسي عصب داراي سه گونه اساسي ، كه عبارت اند از : آسيب ديدگي عصبي ، اختلال كم توجهي-بيش فعالي و شيمي مغز است . مبناي تئوري يادگيري اجتماعي بر اين اساس استوار است كه پرخاشگري و خشونت رفتار و كنش اجتماعي است كه از طريق فرايندهاي اجتماعي، توليد، بازتوليد و فرا گرفته مي‌شود.نظريه پالايش رواني بر اين ديدگاه متكي است كه احساسات و هيجانات دروني سركوب شده با بروز رفتارهاي پرخاشگرانه و خشونت آميز مي تواند تخليه شود. بر اساس نظريه بحران نيز، بحران زماني به وقوع مي پيوندد كه مسئله يا موقعيت ويژه اي براي شخص از اهميت بالايي برخوردار باشد و به يك عامل تهديد كننده تبديل شود، و شخص در راه يابي براي حل مسئله به وجود آمده خود را ناتوان ببيند. در چنين شرايطي است كه زمينه لازم براي خشونت و پرخاشگري آماده بوده و فرد ممكن است براي برون رفت از بحران متوسل به اعمال خشونت گرايانه شود. براي مثال وقتي تماشاگري به هنگام مسابقه تيم محبوبش با تيم رقيب، شاهد شكست تيمش شود و در حاليكه پيروزي در اين مسابقه برايش اهميت بسياري داشته باشد و شخص در حل اين مشكل خود را ناتوان ببيند، اين حالت ممكن است سبب بروز پرخاشگري و خشونت در وي گردد. علاوه بر عواملي مانند رفتار غريزي، اختلالات شخصيتي و استرس، مي توان به تئوري «ناكامي پرخاشگري» ، اشاره نمود. اين نظريه كه از مشهورترين نظريات در خصوص خشونت و پرخاشگري است، ناكامي را به عنوان منشاء ارتكاب رفتارهاي خشونت آميز مي داند .