تأثير نور در شكل گيري معماري بومي منطقه اورامانات (نمونه موردي روستاي شمشير)

(The effect of light on the formation of native architecture of Hawraman region (case study: Shamshir village

انسان بخشي از طبيعت است و همواره سعي دارد با آگاهي از طبيعت، آن را الگوي معماري خود قرار دهد و زندگي خود را با آن همسو سازد تا ضمن آسايش و صرفه اقتصادي، طبيعت را كم‌تر دست­خوش تغيير كند. معماري اورامان در پرتو فرهنگ و همسازي با طبيعت و معماري بومي شكل‌گرفته است. مكان­يابي سكونت­­گاه در اورامان در ابتدا بر اساس شكل قرار گرفتن زمين بوده است و كاملاً با كوهستان انطباق يافته، اين خانه­ها با توجه به شيب تند دامنه­هاي صخره­اي به‌صورت پلكاني و در جهت بهره­مندي از نور خورشيد و توپوگرافي زمين رو به سمت جنوب و جنوب شرقي ساخته‌شده‌اند زيرا نور يكي از مهم­ترين عوامل طبيعي كه در معماري حضور مستقيم دارد. در اين مقاله سعي شده به ارزيابي جهت‌گيري ساختمان­ها و نحوة تأثيرپذيري آن­ها از عوامل اقليمي پرداخته شود. لذا جهت دستيابي به پاسخ روستاي شمشير به‌عنوان نمونه موردي از منطقه اورامانات انتخاب و با بررسي نحوه جهت‌گيري معابر، فرم و جهت‌گيري بناها و نيز بازشوهاي موجود در بدنه تأثير نور بر شكل‌گيري معماري بررسي گرديد. نتايج تحقيق حاكي از آن است كه جهت‌گيري معابر به گونه ايست كه بناها بتوانند بهترين نورگيري را از سمت جنوب و جنوب شرق داشته باشند. محل قرارگيري بازشوها نيز به همين‌گونه است. لذا كه معماري مسكوني اورامان جزئي از طبيعت است و چيزي جداي از آن نمي­باشد و به همين سبب توانسته است آثار كهن معماري را در دل خود براي ساليان طولاني در قلب خود حفظ كند.