كاركرد رنگ سياه در اسكندرنامه نظامي

The function of black color in Iskandarnameh Nizami

شاعران از ديرباز توجه خاصي به رنگ ها داشته اند و در كنار كاركرد هنري عنصر رنگ در خلق تصاوير شاعرانه و تشبيهات هنري، از ويژگي تأويل پذيري آنها نيز در انتقال عواطف ويژة خود بهره برده و به وسيلة آنها احساسات خود را نشان داده اند. نظامي يكي از شاعران بزرگ شعر فارسي به حساب مي آيد كه عنصر رنگ، كاركرد روان-شناختي ويژه اي در آثار او دارد. نظامي با استفاده از رنگ واژه ها تركيبات و مضامين شاعرانه اي را پديد آورده است كه تأمل در بسامد و كاركرد آنها ابعادي جديد از شخصيت رواني او را براي محققان مشخص خواهد نمود. در پژوهش حاضر سعي مي شود تا با استفاده از قواعد رنگ شناسي، كاركرد روان شناختي رنگ سياه در اسكندرنامه مورد بررسي قرار گيرد. ذهن خلاق نظامي از بار معنايي و كاركرد تصويري رنگ سياه هم در توصيفات، استعارات و تشبيهات گوناگون استفاده كرده است. اين رنگ در خمسة نظامي هم اشكال ثابتي دارد و هم در برخي از آثار براي توصيف اشكال كم بسامد مورد استفاده قرار گرفته است. رنگ سياه يكي از پركاربردترين رنگ ها در اسكندرنامۀ نظامي است كه بررسي روان شناختي اين موضوع كمك شاياني در تبيين بوطيقاي هنري و شناخت جهان بيني نظامي خواهد نمود.