حفاظت از ذخاير ژنتيكي شتردوكوهانه، مقايسه نشانگرهاي RAPD SSR

Conservation Bactrian camel genetic resources, comparing RAPD SSR markers

در حال حاضر جمعيت شتر دوكوهانه (Camelus bactrianus) در ايران حدود 150 -100 نفر بوده و يك گونه در معرض انقراض است. در اين مطالعه تعيين هويت و ساختار ژنتيكي جمعيت شتر دوكوهانه، با استفاده از 22 نشانگر ژنتيكي مشتمل بر تعداد 14 نشانگر RAPD و تعداد 8 نشانگر SSR مورد بررسي قرار گرفت. پس از آناليز اوليه و بررسي تكرارپذيري و تنوع آللي، تعداد 4 نشانگر RAPD براي ادامه مطالعه انتخاب شدند. 4 نشانگر RAPD و 8 نشانگر SSR به ترتيب تعداد 21 قطعه باند و 45 آلل را نشان دادند. طول قطعات حاصل از نشانگرهاي RAPD از 150 تا 2000 بيسپر متغير بود و نشانگر IBRD با 27/0 كمترين و نشانگر GC10 با 46/0 بيشترين تنوع ژنتيكي را نشان دادند. تعداد آللها در نشانگرهاي SSR بين 3 تا 11 آلل متغير بود. بيشترين هتروزايگوسيتي در جايگاه YWLL08 به مقدار 978/0 و كمترين هتروزايگوسيتي در جايگاه IBRC02 به مقدار 359/0 مشاهده شد. پروفايل حاصل از نشانگرهاي RAPD براي مطالعات تنوع ژنتيكي مناسب بود. همه نشانگرها باندهاي منحصربفرد و متنوعي را نشان دادند. با توجه به نتايج، كليه جايگاه‌هاي مورداستفاده از چندشكلي بالايي در جمعيت شتر دوكوهانه برخوردار بودند و مي‌توان از چندشكلي بالاي آنها در مطالعات بعدي، به‌ويژه براي دستيابي به يك آزمون PCR چندگانه (Multiplex PCR) استفاده نمود. وجود تنوع و دامنه آللي جديد نشاندهنده ارزشمند بودن اين نشانگرها براي انجام مطالعات تنوع ژنتيكي، شجره يابي و تعيين هويت در شتر دوكوهانه است.