شيوه‌هاي بهره‌برداري و استفاده‌ي سنتي از گياهان دارويي بومادران، خاكشير و گل ماهور

Traditional methods of utilization and use of medicinal plants, Achillea biebersteinii Afan , Descurainia sophia (L.) Weeb and Verbascum speciousum Schrad

دانش بومي، علم و تجربه اي است كه انسان‌ها در طول ساليان زياد در ارتباط با محيط اطرافشان كسب كرده‌اند. يكي از اين تجربه‎ها، استفاده از گياهان دارويي به شيوه‌ي سنتي براي درمان امراض مي‌باشد كه به آن اتنوفارماكولوژي مي‌گويند. اتنوفارماكولوژي به معني دانش و اطلاعات افراد محلي در خصوص گياهان دارويي، نحوه مصرف و فوايد آن‌ها مي‌باشد. در اين تحقيق به بررسي دانش بوميان در رابطه با 3 گياه بومادران (Achillea biebersteinii Afan)، خاكشير(Descurainia sophia (L.) Weeb) و گل‌ماهور(Verbascum speciousum Schrad) پرداخته مي‌شود. روستاي شاه‌كوه سفلي جزو مناطق ييلاقي جنوب شرقي استان گلستان است و داراي مساحتي حدود 5850 هكتارمي‌باشد. به منظور جمع‌آوري اطلاعات در زمينه شناسايي گياهان دارويي فوق و شيوه‌هاي درمان، مصاحبه شفاهي با پرسشنامه ساختاريافته، نيمه ساختاريافته بدون ساختار و مشاهده مشاركتي صورت گرفت. نتايج اين بررسي گوياي آن است كه بوميان از دانشي غني نسبت به گياهان منطقه برخوردارند و براي درمان انواع امراض، به شيوه‌هاي گوناگون از گياهان مختلف استفاده مي‌كنند. با توجه به نتايج مذكور، توجه به دانش اتنوفارماكولوژي بوميان هر منطقه علاوه بر اينكه مي‌تواند رهيافتي جديد رو به دانش رسمي باشد، مي‌تواند سبب ايجاد اشتغال، بهبود وضعيت معيشتي ساكنان و حفظ بيشتر مراتع آن منطقه شود.