بررسي فرم در غزل خواجوي كرماني

این مقاله به بررسی فرم در دو ساحت افقی و عمودی در غزل خواجو می پردازد تا به عوامل مؤثر در آنها دست یابد. برای این منظور، نخست عناصر زبانی موجود در غزلها در ۵ بخش: وزن، قافیه و ردیف، مكالمه، تكرار و بافت زبانی بررسی شده و سپس به نحوهٔ بهره گیری خواجو از این عناصر و تأثیر آنها در فرم شعر او پرداخته شده است. به نظر میرسد كه خواجو با استفاده از این عناصر توانسته ویژگی خاصی به سخن خود بخشیده، غزل خود را از دیگران متمایز سازد و تصاویری زیبا و شاعرانه در هریك از ابیات؛ فرم افقی به وجود آورد، اما در فرم عمودی غزل ها ابداع و انسجامی به وجود نیاورده است. بنابراین غزلهای او دارای كلیت واحد و سازمان یافته نیستند.