جايگاه قوه عملي در سعادت انسان در پرتو آيات قرآن

يكي از ابعاد وجود انسان كه كمتر به آن توجه شده، ساحت غيرشناختي نفس آدمي است. فيلسوفان اسلامي در ذيل قوه محركه و قوه عملي انسان به طور پراكنده به توضيح اين بعد از انسان پرداخته اند؛ اما ديدگاه واحدي درباره قوه عملي بيان نكرده اند. اين مقاله ضمن پذيرش اهميت شناخت و ارزشمندي قوه عاقله و نيز استناد شناخت حسن و قبح افعال به قوه نظري، تفسير غير شناختي از قوه عملي را قابل دفاع تر مي داند. همچنين اين پژوهش نشان مي دهد با توجه به آيات قرآن، قوه عملي به عنوان مبدا امور غيراداكي در انسان، جايگاه مهمي در سعادت آدمي دارد. نقش قوه عملي در حصول ايمان، ارتباط قوه عملي با فضايل و رذايل اخلاقي، نقش اين قوه در تحقق عدالت و عمل صالح و تاثير قوه عملي بر قوه نظري يا قوه شناختي از محورهايي است كه در آيات قرآن به اهميت قوه عملي اشاره دارد. با توجه به موارد ذكرشده، استكمال قوه عملي در سعادت نهايي انسان ضرورت مي يابد و علاوه بر جنبه شناختي نفس بايد به ابعاد غير شناختي آن نيز توجه نمود.