سفينه ي تبريز و چند پيش نهادِ تازه در ويرايش شاهنامه

فاقد عنوان و چكيده لاتين

مجموعه اي كه ابوالمجد محمد بن مسعود تبريزي در فاصله ي سال هاي 720-723ق، به خط خود، از زندگي و آثار شاعران و عالمان نام آشنا يا گم نامِ پيش ازسده ي هشتم،گردآورده و به «سفينه ي تبريز» نام نهاده است، كه داراي مطالب ارزشمند و دست اول بسياري مي باشد. اين مجموعه، گزيده اي از شاهنامه ي فردوسي را نيز، شامل 1245 بيت، در خود جاي داده كه در كار ويرايش شاهنامه، شايسته ي اعتناي فراوان است.از آن جا كه ابوالمجد تبريزي به تصريح خود، بخش شاهنامه ي سفينه را در سالِ 721ق رونويسي كرده، ناگزير نسخه اي مقدّم بر اين تاريخ، اساس كتابت او بوده است.در ميان دست نويس هاي تاريخ دار شاهنامه تنها دو نسخه ي فلورانس و لندن، پيش از سفينه ي تبريز كتابت شده اند و همين نكته، اهميتِ گزيده ي موجود را، از نظر ترتيب تاريخيِ دست نويس هاي شاهنامه، نشان مي دهد. مطابقِ روالِ ديگر دست نويس ها و حتي به گونه اي شديدتر، نسخه ي سفينه نيز از دست بُردِ كاتبان، در امان نمانده، اما ضبط هاي قابل توجهي را هم ثبت و تأييد كرده است.اين نوشتار كه حاصل ارزيابي بيت به بيت ضبط هاي موجود در سفينه ي تبريز و سنجش آن با ديگر نسخه ها است، بر اين پايه و با توجه به قرينه هاي ديگر، چند پيش نهاد تازه در ويرايش شاهنامه مطرح مي كند.