جايگاه حجاب در فرهنگ اسلامي و آثار رواني و اجتماعي آن بر جامعه

زمينه و هدف و روش: حجاب و مسائل مرتبط با آن، از آغاز تاريخ اسلام در ميان انديشمندان، متفكران، متخصصان علوم انساني و اجتماعي و عامه مردم محل مباحثه و مناقشه بوده و امروزه نيز از چالش‌هاي زندگي اجتماعي معاصر است. مي‌توان گفت كه حجاب و كيفيت آن، داراي پيشينة تاريخي، اجتماعي و فرهنگي در جوامع است. با اينكه حجاب در حال حاضر موردمطالعه و پژوهش متخصصان علوم ديني، مذهبي و علوم اجتماعي و تربيتي معاصر است، اما در عمل اجتماعي و در حوزة فردي و خانوادگي، سؤالات متعددي مطرح شده است كه پاسخ به سؤالات با محوريت حجاب مي‌تواند در دستيابي به نتايج ارزشمند و الگوهاي نظري و عملي، موردتوافق در اين عرصه كمك كند و تكليف افراد يك جامعه را نسبت به اين موضوع مهم مشخص نمايد و راهكارهاي قانوني و فرهنگي ارائه كند تا از آسيب‌هاي اجتماعي و تبديل اين موشوع به يك مشكل اجتماعي فراگير جلوگيري شود. سؤالاتي كه در ارتباط با موضوع و مسئلة حجاب مطرح مي‌شوند گاه از جنس فلسفي هستند؛ سؤالاتي از اين قبيل كه: آيا مسئله و فريضة حجاب و كيفيت آن امري واجب و اجباري از نوع اجتماعي و اسلامي است يا ارادي و اختياري؟ نسبت حجاب با عدالت اجتماعي و اخلاق چگونه است؟ مباني حقوقي، تاريخي، قانوني و شرعي حجاب كدام‌اند؟ و اينكه نسبت مسئلة حجاب با ساير مسائل اجتماعي و اسلامي چگونه است؟ هدف اصلي نوشتار حاضر تبيين مفهوم و فرهنگ حجاب در اسلام و تشريح آثار و پيامدهاي رواني و اجتماعي آن بر افراد جامعه به روش توصيفي- تحليلي است.