نكات اشتراك و اختلاف عرفان و سياست در ادب فارسي

وقتي افراد گرد هم جمع مي‌شوند، فكر مي‌كنند كه قابليت انجام چه كارهايي را دارند. اتحاد صميمانه بين مراد و مريد در عرفان و چند نفر در سياست، قدرتي به وجود مي‌آورد كه قادر است تفاوت‌ها را مديريت كند و آن را سازنده گرداند؛ بنابرين در داخل قطره‌اي كه موج نيست در جمع قطرات، موج، كشتي و كوسه پيدا مي‌شود و چگونگي اين اتحادها و نكات اشتراك و افتراق آن ها (عرفان و سياست) موضوع اين مقاله است و از همه مهمتر، قدرت شعر كه حامل بار معنايي عرفان و سياست است و در تقابل قدرت و عشق، شعر دست به هنرنمايي مي‌زند و مانند داوري مسلط گاه موجب غلبۀ عرفان بر سياست و گاهي سياست موجب نابودي عرفان و عشق مي‌شود و آثار ادب فارسي مانند قهرماني اين نكات افتراق و اشتراك را تلخ و شيرين مي‌سازد؛ عرفان و سياست با اشتراكات خود مدينۀ فاضله و با اختلافات خود باعث تغييرات فرد و جامعه مي‌شوند. اين مقاله بخش بسيار كوچكي از اين عرصه را به تصوير مي‌كشد و از ذهن ناچيز نگارنده به قدرت عرفان و سياست در آثار ادب فارسي مي‌پردازد. بر طبق اين پژوهش عشق و سياست در ويژگي هاي؛ رهبري، اتحاد و تعالي فرد و جامعه، همگرايي اجتماعي، تمايل به خشونت و... داراي اشتراك بوده اما در مواردي چون؛ عقل گرايي، دلدادگي، ماديت وزور، معنويت، نرمي و انعطاف و قاطعيت اختلاف دارند و پرداختن آثار منثور و منظوم ادب فارسي به مقوله عرفان وسياست نياز به چندين كتاب جداگانه دارد.