تحليلي بر خواب‌ها و رؤياهاي عرفاني از منظر مولانا در مثنوي معنوي

معاني والايي كه از حضرت حق فرود مي‌آيند صورتي جسماني مانند صورت خيال ما مي‌پذيرند و سپس به عالم ملك فرود مي‌آيند. انواع خواب‌ها مربوط به اين عالم است و دنياي خواب و رؤيا، جهاني است پهناور و سرشار از شگفتي‌ها و عجايب و غرايب كه با چشم بر هم زدني حادث و نمايان مي‌شوند. چرا كه محدوديتي در آن عالم خيال نيست و روح والاست كه در آن عالم سير مي‌كند. پديده خواب و رؤيا از فرهنگ عامه فراتر رفته و در كلام و انديشه عرفا و متصوفه و حتي شعرا و نويسندگان مورد توجه و كاربرد ويژه قرار گرفته است و مولانا جلال‌الدين بلخي در كنار بزرگاني چون ابن عربي و... بينشي انديشمندانه و خداگونه به مقوله خواب و رؤيا دارند و آن را يكي از راه‌هاي رهايي روح از قفس تن و اتصال به عالم ملكوت مي‌دانند. با عنايت به كاركردهاي گوناگون خواب و رويا در مثنوي معنوي، در اين مقاله پس از مختصري در باب رويا، ويژگي‌ها و خصايص آن، چگونگي آن در قرآن و احاديث، به بررسي شاخصه‌هاي خواب و رويا در اشعار مثنوي پرداخته شده است.