تأثير تسليح خاك با ژئوگريد در كنترل پديده جوشش شيرواني خاكي تحت نوسان‌هاي تراز آب

نشت يكي از عوامل اصلي تخريب شيرواني­هاي خاكي است. در شيرواني­هاي خاكي، به دليل نوسان عمق آب زيرزميني و يا سطح آب در سد خاكي، كانال يا رودخانه، گراديان نشت از مقدار بحراني تجاوز كرده و پديده جوشش اتفاق مي­افتد. در اين تحقيق، كارآيي صفحه­هاي ژئوگريد در كنترل جوشش شيرواني خاكي تحت صعود آب زيرزميني و نزول سطح آب كانال با استفاده از مدل آزمايشگاهي بررسي شد. صفحه­هاي ژئوگريد در سه طول 10، 15 و 20 سانتي­متر و با فواصل 1، 2، 3 و 4 سانتي­متري در شيرواني خاكي قرار داده شدند. آزمايش­ها در عمق­هاي مختلف آب زيرزميني و آب كانال انجام گرفت. نتايج  نشان داد كه در بهترين مدل ژئوگريد (صفحه­ها با طول 20 سانتي­متر و فاصله 1 سانتي­متر) نسبت به مدل شاهد (شيرواني خاكي بدون نصب صفحه­ها)، گراديان جوشش در شرايط صعود آب زيرزميني و نزول آب كانال به­ترتيب 5/71 و 236 درصد افزايش داشت. با افزايش طول صفحه­ها و يا كاهش فاصله مياني صفحه­ها، گراديان جوشش افزايش يافت. در تمامي صفحه­ها با فواصل مختلف، تعداد عدم وقوع جوشش­ها در شرايط نزول آب كانال نسبت به حالت صعود آب زيرزميني كمتر بود. اين وضعيت ناشي از تأثير توأمان فشار آب منفذي و ايستابي خاك اشباع لايه­هاي بالا است. در شرايط صعود آب زيرزميني، جوشش عمدتاَ در عمق­هاي نسبي آب كانال برابر 167/0 و 333/0 اتفاق افتاد. در شرايط نزول آب كانال، حالت بحراني زماني اتفاق افتاد كه سطح آب زيرزميني بالا باشد.