مطالعه كشت بافت و اندام‎زايي بارانك ايراني (Sorbus persica Hedl.)

بارانك ايراني (Sorbus persica Hedl.) در فهرست گياهان در آستانه‌ انقراض بوده و از نظر حفاظت خاك، تلطيف آب و هوا، خواص دارويي، اهميت رويشگاهي، مأمن حيات وحش و مقاومت بالا در برابر سرما از ارزش زيادي برخوردار است. اين پژوهش با هدف دستيابي به ‎روش مناسب ريزازديادي گونه بارانك ايراني اجرا شد. قطعه‏هاي گره‏اي از نهال‏هاي بذري بارانك ايراني تهيه شده و در ظروف شيشه‌اي حاوي محيط كشت WPM با 27 تركيب هورموني BAP، TDZ و IBA كاشته شدند. سپس شاخساره‏هاي حاصل، براي القاء ريشه‌زايي در محيط كشت حاوي سطوح مختلف IBA يا NAA واكشت و در نهايت به محيط خارج از شيشه‌ منتقل شدند. درصد باززايي كليه تيمارها 100-98 درصد بود. بيشترين تعداد شاخساره (13 عدد) در تيمار (μM4.4) BAP + (μM0.1) IBA + (μM0.23) TDZ، بيشترين طول شاخساره (cm 2.5) در اثر متقابل هورمون‌هاي (μM4.4) BAP + (μM0.0) IBA + (μM0.0) TDZ و بيشترين تعداد گره (8 عدد) در تيمار هورموني (μM2.2 و μM4.4)BAP +(μM0.0 و μM0.1) IBA+(μM0.23) TDZ حاصل شد. اختلاف معني‌داري بين غلظت IBA در تيمارهاي مختلف از نظر درصد ريشه‌زايي ملاحظه شد و حداكثر ريشه‌زايي (14.7%) در تيمار 5 ميكرومولار حاصل شد. نهال‌هاي ريشه‌دار شده در شرايط درون شيشه‏اي، با موفقيت در شرايط گلخانه مستقر شدند. در غياب هورمون BAP تعداد شاخساره‏هاي توليد شده به‏طور معني‏داري كاهش يافت. پانزده درصد از گياهاني كه به‌محيط ريشه‏زايي منتقل شدند، يك تا سه ريشه در هر ريزنمونه توليد كردند.