بررسي نظريه انسان‌كامل در كلام امام صادق عليه‌السلام

انسان‌شناسي از مهم‌ترين مباحث جهان‌بيني است. انسان‌كامل واسطه بين حق و خلق بوده و شناساي جهان، خدا و خود است. نظريه انسان‌كامل از اصلي‌ترين مباحث عرفاني است. هرچند محققان پيدايي اين نظريه را به دوران قبل از ابن‌عربي مربوط دانسته‌اند، اما وي آن را همچون ساير موضوع‌هاي عرفان نظري تدوين كرد. امام ‌صادق(ع) شناخت ذات الاهي را ميسر ندانسته، معرفت الاهي را از طريق اسماي خداوند ممكن مي‌داند. از نظر ايشان، انسان‌كامل، كه حضرت محمّد (ص) و اولياي محمديين هستند، جامع اسماي الاهي‌اند و خلقت جهان نيز به آنها اختصاص دارد. انسان‌كامل نزد ايشان صاحب مقام ولايت، و خليفه خداوند بر روي زمين است. انسان‌كامل محل مشيت الاهي و حائز مقام انشاء و حجّت است. زمين هرگز از حجّت و ولي الاهي خالي نيست. روش بررسي مقاله تحليل محتوا است.