نقش استانداردهاي ايزو 9000 در مبادلات تجاري ايران با شركاي عمدة تجاري

The ISO 9000 Standards Effect on Iran's Trade

استانداردهاي ايزو 9000، كه گسترده‌ترين سيستم گواهي‌هاي سازمان ايزو را تشكيل مي‌دهند، با هدف هماهنگ‌سازي استانداردهاي ملي در سطح بين‌المللي به‌منظور تقويت تجارت جهاني تشكيل شده‌اند. بااين‌حال، اين انتقاد وجود دارد كه اين استانداردها صرفاً مانعي در ورود به بازار و درنتيجه، يك تعرفه بر تجارت بين‌الملل هستند. اين مطالعه به‌طور تجربي اين مسئله را در مبادلات تجاري كشور با شركاي عمدۀ آن ارزيابي مي‌كند. دراين‌باره، با به‌كارگيري يك استراتژي مدل‌سازي مبتني‌بر اثر پذيرش ايزو 9000 بر ‌جريان‌هاي تجارت دوجانبۀ كشورها، از يك مدل جاذبه براساس اطلاعات مربوط به پانزده شريك عمدۀ تجاري كشور طي سال‌هاي 2000 تا 2013 استفاده شده است. نتايج اين مطالعه بيان‌گر آن است كه اين استانداردها با ايجاد‌كردن يك زبان مشترك در تجارت و كاهش نبود تقارن اطلاعاتي بين بنگاه‌ها در دو كشور، به آن‌ها امكان داده است روابط تجاري مؤثرتري را شكل دهند.

ISO 9000 standards, which are the most widespread certification system of International Organization for Standardization organization (ISO), have been established to coordinate national standards at the international level and strengthen the global trade. However, some argue that these standards are merely barrier to the market entry and therefore a tariff on international trade. This study assesses this issue in the case of Iran's trade with its major partners. Using a gravity model, the effect of ISO 9000 on Iran’s bilateral trade with its 15 major commercial partners is analyzed during the period 2000 - 2013. The results of this study show that the ISO 9000 standards improve the trade by creating a common language in commerce and reducing information asymmetry between firms.