تأثير ابزارهاي تأمين مالي اسلامي (مشاركتي و مبادله‌اي) بر سودآوري بانك‌هاي خصوصي ايران

The Impact of the Islamic Financing Instruments (Participatory & Commutative) On the Profitability of Iranian Private Banks

با توجه به گذشت بيش از سه دهه از اجراي قانون بانكداري بدون ربا در كشور، نياز به بررسي كاركرد اين سيستم جهت شناخت بيشتر نحوه عملكرد و اصلاح و ارتقا آن، ضروري است. اين پژوهش به بررسي تأثير ابزارهاي تأمين مالي اسلامي مشاركتي و مبادله‌اي بر سودآوري شانزده بانك خصوصي در سال‌هايي كه از اين عقود استفاده نموده‌اند، با استفاده از روش داده‌هاي جدولي نامتقارن پرداخته و سهم عقود مختلف از تسهيلات اعطايي بانك‌هاي خصوصي بر نرخ بازدهي دارايي‌ها (ROA) به‌عنوان شاخص سود‌آوري بانك‌ها، برازش گرديده است. نتايج اين پژوهش نشان مي‌دهد كه عقود مشاركتي (مضاربه و مشاركت مدني)، به صورت مستقيم با سودآوري بانك‌ها رابطه معنادار دارند؛ درحالي‌كه عقود مبادله‌اي رابطه معناداري با سودآوري بانك‌ها (شاخص بازده دارايي‌ها) ندارند. در ضمن، ضرايب متغيرهاي مجازي كه براي سنجش اثرگذاري شرايط خاص در سال‌هاي 89-92 وارد مدل شده بود، بي معني بودكه نشان‌دهنده عدم تأثير شرايط خاص چهار سال مزبور بر نتيجه مدل مي‌باشد.