نقش آموزشي كتابخانه‌ها در سده‌هاي نخست ايران اسلامي

در سده­هاي نخست اسلامي در ايران، ساختار نظام آموزشي متحول شد و مراكز و مؤسسات آموزشي متعددي تأسيس گرديد. يكي از نهادهاي علمي و آموزشي اين دوره در ايران، كتابخانه‌ها بودند. كتابخانه‌هاي قرون اوّليه اسلامي، خدمات چشمگيري در جهت پيشرفت علوم و فنون ارائه مي‌دادند. با توجه به پيشرفت علوم و متحول‌شدن ساختار نظام آموزشيِ سده‌هاي نخست اسلامي در ايران، اين سؤال مطرح است كه نقش آموزشي كتابخانه‌ها چگونه بود؟ و چه تأثيري در پيشرفت و رونق علوم داشتند؟ تاكنون پژوهش‌هاي قابل توجهي درباره كتابخانه‌هاي سده‌هاي نخست اسلامي در ايران انجام گرفته است؛ اما به نقش و كاركرد آموزشي كتابخانه‌هاي اين دوره نپرداخته‌اند. ازاين‌رو، نوشتار حاضر با رويكرد توصيفي ـ تحليلي و با تكيه بر داده‌هاي تاريخي، به واكاوي نقش آموزشي كتابخانه‌هايِ سده‌هاي نخست اسلامي در ايران پرداخته است. يافته‌هاي اين پژوهش نشان مي‌دهد كتابخانه‌ها علاوه بر نقش آموزشي مستقيم، به عنوان نهادي كه دسترسي به منابع و دانش‌آموزي را آسان مي‌كردند، شرايط آموزشي بهتري را فراهم كرده، نقش مؤثري در رشد و رونق يافتن علوم و فنون آن زمان داشتند.