ارزيابي رابطه سن تقويمي و مراحل كلسيفيكاسيون دندان‌هاي مولار سوم منديبل در راديوگرافي پانوراميك بيماران مراجعه كننده به يك مركز راديولوژي دهان و فك و صورت در شهر زنجان

ارزيابي راديوگرافيك مراحل مينراليزاسيون مولر سوم براي تخمين سن در پزشكي قانوني بسيار مهم و با ارزش است. هدف اين مطالعه ارزيابي راديوگرافيك مراحل تكاملي مولر سوم منديبل بر اساس روش دميرجيان و ارتباط آن با سن تقويمي بود. روش بررسي: در اين مطالعه ي تحليلي توصيفي از ميان راديوگرافي هاي پانوراميك بيماران مراجعه كننده به يك كلينيك خصوصي در سال 1393، 200 راديوگرافي انتخاب شد. بر اساس تصاوير، مراحل تكاملي مولر هاي سوم منديبل و ارتباط آنها با سن تقويمي با استفاده از نرم افزار آماري SPSS 20 تعيين شده و با آزمون هاي كروسكال واليس و من ويتني آناليز گرديد. يافته ها: 3/52 درصد از بيماران مونث و 7/47 درصد مذكر بودند. طيف سني بيماران 15 تا 25 سال بود. بر اساس نتايج آزمون كروسكال واليس اختلاف در ميانگين سني مراحل مختلف كلسيفيكاسيون مولر سوم منديبل در سمت راست و چپ از نظر آماري معني دار بود. به عبارتي در هر دو سمت راست و چپ فك ميانگين سني از مرحله C به طرف مرحله H افزايش معني داري را نشان داد. همچنين تست من ويتني نشان داد كه هيچ تفاوت معني داري در مراحل كلسيفيكاسيون (D،E،F،G،H) سمت چپ و راست وجود نداشت. به عبارتي در هر يك از مراحل تكامل ميانگين سني در سمت راست و چپ مشابه بود. تست رگرسيون خطي هم نشان داد كه مراحل كلسيفيكاسيون سمت راست در ارتباط با هم سن و هم جنس است ولي مراحل كلسيفيكاسيون سمت چپ فقط در ارتباط با سن بودند و با جنسيت ارتباطي نداشتند. نتيجه گيري: فقط مرحله ي تكاملي Hكه در آن اپكس ريشه بسته مي شود، با دقت 99 درصد نشان مي دهد كه بيماران سن 18 سال يا بالاتر دارند.