بررسي تطبيقي تتابع اضافات در زبان و ادب عربي و فارسي

فاقد عنوان و چكيده لاتين

تتابع اضافات به معني پي در پي آمدن كلمات است. برخي علماي بلاغت عربي آن را عيب و اسباب خلوّ فصاحت ذكر كرده و برخي نيز مشروط به شرايطي آن را نيكو دانسته اند، اما امروزه در فارسي نگاهي زيباشناسانه به تتابع اضافات وجود دارد و نيكو شمرده مي شود. اين پژوهش، با هدف بررسي دلايل آراء متفاوت علماي بلاغتِ هر دو زبان دربارۀ تتابع اضافات، تفاوت ها و شباهت هاي كاربرد آن را در هر دو زبان با روش توصيفي تطبيقي بررسي مي كند. يكسان نبودن ويژگي هاي دستوري زبان فارسي و عربي در نيكو بودن تتابع اضافات يا برعكس، قبح آن، در دو زبان اثرگذار است. بارزترين تفاوت تتابع اضافات در زبان فارسي در مقايسه با عربي تكرار كسرۀ اضافه در آن و موسيقايي كردن كلام است. همچنين، تنوع كلمات متوالي از لحاظ نوع در زبان فارسي در مقايسه با عربي بيشتر است، مثلاً ضمير منفصل اول شخص در بين شواهد تتابع اضافات ديده مي شود، ولي در شواهد تتابع اضافات عربي وجود ندارد. به نظر مي رسد همين تنوع در كاربردي تر بودن آن در زبان فارسي مؤثر است.