ريسك پراكنش رسوبات بادي بر سلامت دستگاه تنفس و چشم ساكنين سيستان، شرق ايران

دشت سيستان، پر­­تراكم­ترين زيست‌­­بوم انساني در شرق ايران، سرزمين پهناور و كم ­شيبي است كه بخش‌­هاي وسيعي از آن را درياچه‌هاي هامون تشكيل مي‌دهند. اين منطقه به فراواني در معرض وزش بادهاي پرقدرت از­جمله باد 120 روزه است. در دوره 5 ساله اخير، با گسترش خشك‌سالي و خالي شدن بستر درياچه‌هاي هامون از آب، وزش بادها و برخاست و پراكنش گردوغبار در اين منطقه، شدت و دوام بيشتري يافته است. اين پژوهش با روش پيمايشي و مراجعه به اسناد پزشكي بر اساس ميزان فراواني مراجعه شهروندان به مراكز درماني در تابستان 1396، به رتبه‌بندي ريسك پراكنش رسوبات بادي بر سلامت دستگاه تنفس و چشم شهروندان در منطقه سيستان مي‌پردازد. تجزيه­و­تحليل يافته‌هاي پژوهش نشان ‌مي‌دهد بين ميزان شدت وزش باد و ميزان پراكنش رسوبات بادي در محيط‌زيست و همچنين بين ميزان پراكنش دانه‌هاي تخريبي توسط باد در زيست‌بوم‌هاي انساني در منطقه سيستان و ميزان فراواني مراجعه شهروندان به مراكز درماني به دليل مشكلات تنفسي و آسيب‌­هاي چشمي، رابطه آماري معناداري وجود دارد. رتبه‌بندي زيست‌بوم‌هاي انساني در منطقه سيستان بر اساس ريسك ايجاد توام مشكلات تنفسي و آسيب‌هاي چشمي در اثر پراكنش رسوبات بادي در محيط‌زيست براي شهروندان در معرض اين پراكنش‌ها، به ‌ترتيب شامل مناطق روستايي دهنو پيران، بزي الري، محمدشاهكرم و عباس رستم است.