آناليز مولكولي جدايه‌هاي قارچ Fusarium culmorum عامل بيماري پوسيدگي طوقه و ريشۀ گندم با استفاده از نشانگر SSR

Molecular analysis of Fusarium culmorum isolates caused by crown and root rot of wheat by the SSR marker

بيماري پوسيدگي طوقه و ريشۀ گندم برآمده از Fusarium culmorum يكي از مهم‌ترين بيماري‌هاي گندم در استان ايلام است. براي تعيين گوناگوني ژنتيكي بيمارگر در مزرعه هاي گندم استان ايلام، شمار 66 نمونۀ آلوده از مزرعه هاي شهرستان‌هاي گوناگون استان جمع‌آوري شد. پس از كشت، خالص‌سازي و شناسايي جدايه‌ها، آزمون مولكولي با به‌كارگيري پنج جفت آغازگر ريز ماهواره انجام شد. از آغازگرهاي ريز ماهواره 25 آلل در جدايه‌ها تكثير شد. ميانگين تعداد آلل در هر جايگاه 5/2 مشاهده شد. شناسۀ چندشكلي نشانگرها در آغازگر F3 با 0/409 بيشترين و در آغازگر F11 با 0/179 كمترين مقدار را دارا بود. بر پايۀ خوشه‌بندي جدايه ها و با به‌كارگيري الگوريتم پيوست مجاور و نرخ همانندي جاكارد، در سطح همانندي 50 درصد جدايه ها در 18 گروه جدا از هم قرار گرفتند. نتيجه هاي تجزيه واريانس مولكولي نشان داد كه 78 درصد از تنوع ژنتيكي در ميان همۀ جدايه‌ها و تنها 22 درصد آن به منطقه هاي گوناگون جغرافيايي اختصاص دارد؛ بنابراين ميان جدايه‌ها از منطقه هاي گوناگون همانندي ژنتيكي فراواني وجود دارد. همانندي ژنتيكي بالا را مي‌توان به مهاجرت ژن يا ژنمانه (ژنوتيپ) در اثر عاملهاي گوناگون نسبت داد.

Crown and root rot caused by Fusarium culmorum is one of the most important wheat diseases in Ilam. In order to determine genetic diversity, 66 samples were collected from wheat farms in different regions of Ilam province. The molecular test was carried out with a set of five pairs of SSR primers after purification and identification of the isolates. The SSR primers amplified a total of 25 alleles. The average allele number was 5.2 per each primer. The polymorphism index content value was the highest in primers F3 with 0.409 and the lowest in primers F11 with 0.179. Cluster analysis using the Neighbor-Joining method and Jaccard's coefficient in 50% similarity level divided the isolates into 18 groups. Results of AMOVA showed 78% of the genetic diversity related to isolates and 22% related to different geographical regions. Therefore, there is a high genetic similarity between isolates from different geographic regions. High genetic similarity can be attributed to the emigration of gene or genotype as a result of various factors.